جلسه ۷۸۹
4مثل اینكه اگر یك قضیهاى اتفاق بیفتد، بعد فیلمبردارى كنند و بعد حالا بگویند چه شده، این فیلم را دوباره مىگذارند از عقب بیاید و سرعتش را هم كم مىكنند و این یواش یواش مشهود بر این است كه فرض كنید كه در این دعوائى كه اتفاق افتاده، مثلًا مقصر كى بوده، كى زده، كى خورده و فلان، این هم همینطور، اگر یك شخصى بیاید بنابر مبناى مرحوم علامه این فیلم را باز كند، این دوران را خواهد دید، این زمانهایى كه بر این عصا وَ ما تِلْكَ بِيَمِينِكَ يا مُوسى طه، ١٧ را خواهد دید، كه این ما تِلْكَ بِیمِینِكَ یا مُوسى تبدیل مىشود به چه و چه و سرانجام به این حَیةٌ تَسْعى مىرسد، به این كیفیت، پس بنابراین این جا خرق تحقق پیدا نكرده و قاعده علیت هم در این جا نقض نشده است.1
این مطلبى كه ایشان نقل مىكنند، در آنجا عرض بنده این بود كه اولًا این مطلبى را كه شما به این كیفیت بیان مىكنید این خودش دلیل مىخواهد، به چه دلیلى این اعجاز پیغمبر را شما به این گونه توجیه مىكنید؟ این یك مسئله، مسئله خارجى است، در مسئله خارجى كه انسان نمىتواند توجیه كند، یعنى یك مسئله اعتبارى نیست كه شما بخواهید اینجورى اعتبار كنید یا این قسم اعتبار بكنید، یك قضیهاى است كه در خارج اتفاق افتاده، این قضیه هم به اراده شخص صاحب عزیمت بوده، صاحب اراده بوده، آیا شما در دل آن صاحب عزیمت بودید كه او چه كرده؟ وقتى كه نبودید از كجا توجیه مىكنید؟ بالاخره توجیه دلیل مىخواهد، فرض كنید كه یك كتابى از یك جا رفته یك جاى دیگر، بسیار خب این كتاب الان دست من است یك دفعه شما این كتاب را در آن اتاق میبینید، اتفاق میافتد. خب در این صورت شما میگویید كه بله، یك شخصی كه دارای قدرت است، از این در خارج كرده برده داخل آنجا اینقدر سریع بوده كه چشم نتوانسته این را عكسبرداری كند و این سرعتش به اندازه فرض كنید كه سرعت نور، یا كمتر است، چشم كه دیگر سرعت نور را نمیتواند ببیند دیگر، یك دفعه شما این كتاب را در آنجا دیدید خب این یكی.
- تفسيرالميزان ج ١، ص ٧٥.

