مرتب سازی:
جلسه ۷۸۶
11لذا خیلی از بزرگان، امثال مرحوم علامه طباطبایی و مرحوم آقا رضوان الله علیهما و مثل مرحوم سید مرتضی، اینها قائل بودند كه در مسائل كلی اعتقادی به خبر واحد نمیشود عمل كرد1 بلكه باید یا خبر، خبر متواتر باشد یا محفوف به قرائن قطعیه باشد، یا اینكه خبر، خبر مستفیض باشد، تا اینكه من حیث المجموع برای انسان حداقل آن ظن متاخم للعلم برای رسیدن به آن معنا و مفهوم مورد نظر متكلم در مقام تخاطب حاصل بشود.
تلمیذ: درمورد مفهوم وصف اگر قید خصوصیتی نداشته باشد، باید مطلق آورده شود خود اصولییون هم میگویند كه شخص حكم با انتفاء آن وصف منتفی میشود، همه اصولییون معتقدند كه در أكرْم العالم العادل، خصوص وجوب اكرامی كه نشأت گرفته ازخصوصیت قید عادل، برای عالم این منتفی میشود امّا آیا نوع حكم به هر ملاكی، این هم منتفی میشود یا نه؟
استاد: ما اصلا به آن كاری نداریم آن ساكت است، متكلم از آن ساكت است، اگر در واقع حكم مولا بر اكرام عالم عادل و غیر عادل هست، پس بنابراین چرا میگوید اكرم العادل؟ چرا میگوید اكرم العالم العادل؟ اگر هست، یعنی ما در اینجا كشف میكنیم، بر اینكه مولا در اینجا چه حكمی را بیان میكند، یا حكمش بر اكرام عالم عادل هست و غیر عادل، در همه ازمنه و امكنه، خب چرا یك قسمش را میگویی و قسم دیگر را نمیگویی؟ این است كه من میگویم لغویت است، وقتی كه دو تا بچه در اینجا هستند، هر دو اینها هم گرسنه هستند، شما چرا در اینجا میگویی كه آقا این غذا را به این بچه بده در حالی كه هر دو گرسنه هستند؟ یك وقتی آن سیر است و نیازی به غذا ندارد، میگوید آقا غذا را به این بچه بده، یك وقتی هر دو تا بچه گرسنه هستند.
این چه دلیلی دارد كه شما بدون هیچ گونه ترجیحی، بدون هیچ گونه ملاكی در اینجا میگویید آقا این غذا را به این بده، بالاخره یك ملاكی باید در اینجا باشد منظور بنده این است این لغویت است، اگر این اعطاء طعام به هر دو علی السویه باشد و به یك ملاك باشد، ترجیح در كلام و یكی را بر دیگری ترجیح دادن روی چه اصلی است؟ هیچ دلیلی ندارد.
- اسرار ملکوت، ج ٢، ص ٥٢٨