جلسه ۷۶۶

 خب این را ما در این‌جا گفتیم. حالا برمی‌گردیم به مسائل گذشته. با توجه به مطالبی كه در روزهای قبل نسبت به این عالم ثبوت در ذات پروردگار و در مراتب اسماء و صفات گفتیم و عرض شد كه اگر تغیر و تبدّل، تغیر و تبدّل عینی باشد، و تغیر و تبدّل خارجی باشد معنایش این است كه در نفس اجمال و مقام اجمال كه همان مقام علم و علمیت پروردگار نسبت به اشیاء خارجی است، و نسبت به ظهورات هست، در آن مقام اجمال، ذات نسبت به تغیر و نسبت به تبدّل عالم نباید باشد، چون جنبه عدمی دارد. تغیر در این‌جا جنبه عدمی دارد. وقتی كه هنوز اعیان خارجی تحقق خارجی پیدا نكرده‌اند، ذات پروردگار به چه چیز عالم است؟ علم ندارد! عدم است!

 شما الآن فرض كنید كه ـ مثالی كه زدم ـ كه می‌دانید ـ حالا من باب مثال ـ بالاخره بعد از چند دقیقه، حالا یك ربع بیست دقیقه، بالاخره ما می‌دانیم این صحبت‌ها و بحث تمام می شود و ما از این درب خارج می‌شویم و به طرف منزل یا هرجایی كه قصد داریم می‌رویم. همه ما كه در این‌جا نشسته‌ایم نسبت به این قضیه اطلاع داریم و برای خودمان یك مطلب ثابتی فرض می‌كنیم كه می‌رویم دیگر، تمام می‌شود دیگر، بالاخره این آقا چقدر حرف می‌زند؟ چانه‌اش یك حدی دارد بالاخره، وقتی این چانه‌اش از حركت افتاد ...، بعضی‌ها این چانه‌شان یك ساعت، بعضی‌ها دو ساعت، بعضی‌ها سه ساعت، بعضی‌ها ماشاءالله حدی ندارد، اصلّا وصل به كر است! این بالاخره وقتی یك ربع بیست دقیقه دیگر تمام می‌شود، بالاخره غلطكش خراب می‌شود. و از دستش راحت می‌شویم. درست شد؟ بالاخره این تمام می‌شود. الآن این را ما یك مطلب عادی می‌دانیم. در حالی كه از نقطه نظر فنی و از نقطه نظر منطقی اصلًا ما اطلاع نداریم! هیچ اطلاع نداریم! بلكه یك بمبی خورد این‌جا و همه ما بله بالاخره شهید شدیم و رفتیم به هوا! هیچ اعتباری نداریم دیگر، اوضاع، بساط هیچ حساب و كتاب ... همه باید همیشه بله باید برای ملاقات پروردگار آمادگی داشته باشیم!، به خصوص در این زمانه كه خوب حالت توكل انسان بالا می‌رود! این از بركات و نعمات الهیه است كه ما را در وضعیتی قرار داده كه همیشه حال توكل داشته باشیم نسبت به پروردگار و مشتاق لقاء پروردگار بشویم! البته اگر وزر و وبالی با خود نداشته باشیم، وگرنه دیگر طبعاً باید برای آن قضیه فكری كرد. خوش به حال آن‌هایی كه بله ...