حقیقت قضا و قدر در شب‌های قدر

بنابراین صحبت در این است آیا عملى را که ما در شب قدر انجام مى‌دهیم همان‌طورى‌که در توضیح عالم قضاء و قدر گفته شد و بعداً هم گفته خواهد شد [باعث تغییر تقدیر می‌شود]؟! فعلاً من با شواهد و امثله مقدارى اذهان را با این کیفیت قضاء و قدر آشنایى مى‌دهم آن‌وقت بعد مى‌گوییم که اصل قضاء و قدر چیست! آن را هنوز نگفته‌ایم که اصلاً مسئلۀ قضاء و قدر، قلم و لوح، دفتر و پرونده و فایل است که یکى‌یکى در آن بنویسند یااینکه مسئلۀ قضاء و قدر مطلب دیگرى خواهد بود؟! حالا فعلاً به خود خصوصیات، قرائن، شواهد و امثال‌ذلک نگاه مى‌کنیم تا یک مقداری با این مطلب آشنایى پیدا کنیم.

آداب شب‌های قدر

مى‌فرمایند که شب نوزدهم و شب ‌بیست‌ویکم از لیالى قدر هستند.¹ خودمان را آماده مى‌کنیم! امشب از لیالى قدر است و در آن خصوصیت است پس مواظب باشیم ازدست ندهیم، حواسمان جمع باشد، خیلى با کسى صحبت نکنیم، تمام شب را در حال طهارت باشیم، یک وقتى نخوابیم و سایر چیزهایى که باید هم رعایت بشود و قاعدتاً هم همین‌طور است و باید این مسائل درنظر گرفته بشود تااینکه آن اتصالى که براى انسان هست اتصالِ بهترى باشد ولى ما تابه‌حال سؤال نکردیم که طهارت ما چه ربطى به قلم تقدیر پروردگار دارد؟! خدا مى‌خواهد تقدیر بکند آن‌وقت بنده باید طاهر باشم و وضویش را بگیرم؟! او مى‌خواهد این فایل‌ها را بنویسد که در سال آینده چه حوادث و قضایایى پیش مى‌آید، قضیه به بیدارى من چه مربوط است که بنده حالا بیدار باشم؟! آن خدا کار خودش را انجام مى‌دهد و آن ملائکه قلم و دفتر در دستشان گرفته‌اند و [می‌نویسند که] باید در هفتۀ دیگر فلان قضیه و حادثه برای ایشان پیش بیاید و دو هفتۀ بعد باید فلان مسئله برایش پیش بیاید و ماه دیگر باید فلان چیز پیش بیاید. بنده وضو بگیرم و بعد بى‌خوابى داشته باشم و عبادت بکنم، به تقدیر خدا چه مربوط است؟! حالا چون من نماز می‌خوانم خدا بگوید که عجب آدم خوبى است، بیا بیا! این دارد الآن نماز مى‌خواند بیا اسمش را در این صف افراد ناجحین و رابحین بنویسیم، این وضو گرفته است! نه او الآن وضو ندارد، خطش بزن! ببینیم مى‌رود وضو بگیرد یا نه نمی‌رود؟! یا مثلاً این دارد حرف مى‌زند و اصلاً شب قدر را نمى‌فهمد که چیست و هرهر و کرکر مى‌خندد و دارد با رفیقش جوک مى‌گوید و اس‌ام‌اس ردوبدل می‌کنند مثل اینکه او خیلی شوت است!! یااینکه آن یکی دارد آن کارها را می‌کند پس او را در صف اینها بگذاریم! خلاصه از این‌طور چیزها! خب او که الآن دارد این کار را انجام مى‌دهد چه ربطى به عالم تقدیر دارد؟! خدا تقدیر خودش را انجام مى‌دهد من وضو داشته باشم یا نداشته باشم خدا آن تقدیری را که باید دو ماه دیگر فلان [کسالت را داشته باشم قرار می‌دهد]. آیا آن کسالتى که دو ماه دیگر انجام مى‌گیرد، به عبادت امشب من بستگى دارد؟! چه ربطى به همدیگر دارد؟! چه ربطى به طهارت و بیدارى من دارد؟! اینکه مى‌گویند که بیدار و متوجه باشید براى چیست؟! متوجه باشید تا خدا نگاه کند شما بیدار هستید و این‌طورى بنویسد! این اصلاً معنا ندارد که بخواهیم عالم مشیت و قضاء و قدر را به این نحو توجیه کنیم. مسخره است که خدا به‌خاطر یک طهارت شب قدر ما و به‌خاطر صد رکعت نماز خواندن شب قدر ما و به‌خاطر یک بیدارى شب قدر ما [مسائل را طور دیگری بنویسد]. مگر مرحوم قاضی به بعضى از شاگردانشان؛ مرحوم شیخ عباس هاتف توصیه نکردند ـ همان‌طورى‌که مرحوم آقا رضوان الله تعالی علیهما نقل کردند ـ که تا طلوع آفتاب بیدار باش و بعد که او خوابش برده بود، مرحوم قاضى تا او را دیدند گفتند: مگر نگفتم بیدار باش؟! چرا خوابت برد؟! گفتند که ازدست رفت؛ یعنى این یک سال عوض شد والاّ دعوا و توبیخ نمى‌کردند. حالا یا عوض شد یا قابل جبران هست، آن‌هم جاى صحبت دارد که اگر در شب بیست و سوم هم‌چنین خطا و اشتباه و غفلتی از ما سر زد آیا قابل جبران هست یا نه؟