جلسه ۷۴۴

زنده و فلان و این حرفها. توپ می‌رود در دروازه، این در خانه‌اش كف می‌زند و می‌پرد بالا!

 این بلند می‌شود چه چه ... درست شد؟ پیغمبر نشسته در مدینه، دارد جنگ موته را گزارش می‌كند. حالا گیرم بر این‌كه چشم یكی بتواند پشت دیوار را ببیند. مدینه كجا، سر حدّات رم كجا؟ چند كیلومتر فاصله است؟ پیغمبر با چشم عیناً دارد بیان می‌كند. مو نمی‌زند. تركیب و مونتاژ هم نمی‌كند. همانی را كه دارد می‌بیند. الآن این طور شد. دارم می‌بینم. پیغمبر مگر به امیرالمؤمنین نفرمود كه دارم می‌بینم كه تو در محراب ایستاده‌ای به نماز، در روز ماه رمضان، و شقی‌ترین این امّت، أشقی الأولین، این بلند می‌شود و تو را به شهادت می‌رساند؟ پیغمبر فرمود: كأنّی بك. كأنّی بك یعنی دارم می‌بینم. مثل این‌كه من دارم شما را می‌بینم، كأنّی بك اینطوری منظور است. دارم تو را می‌بینم. كأنّی بك یعنی دارم می‌بینمت. دارم می‌بینمت داری نماز می‌خوانی، نماز نافله¹. همان محرابی كه كنار محراب اصلی است. نه محراب اصلی. كنار است. آنجا أمیرالمؤمنین شهید شدند و آن‌جا خوب است كه آدم برود. و بزرگان آنجا را در مسجد كوفه خیلی تأكید می‌كردند. اینی كه پیغمبر می‌فرماید كأنّی بك، من دارم می بینم، چه را می‌بینم، چیزی اتفاق نیفتاده. اوه! باید سی‌سال بگذرد! سی سال! حالا اگر سال آخر حیات پیغمبر باشد. سی‌سال بیشتر باید بگذرد تا این قضیه اتفاق بیفتد. چطور پیغمبر قضیه‌ای كه اتفاق نیفتاده دارد می‌بیند؟ واقعیت دارد. نداشته باشد كه نمی‌بیند. دارد می‌بیند.

 مرحوم سید هم همین را می‌فرمایند. مرحوم میرداماد، ایشان هم می‌فرمایند: تحقق صور علمی، با اعیان خارجی، ـ كه البته من آن صورت مثالی را هم اضافه كردم. به عنوان واسطه بین آن صورت علمی و عینی ـ تحقق صورت علمیه، ملازم است با تحقق صورت عینیه، منتها صورت عینیه در رتبه صورت علمی نیست. خب بله درست است. ما این را قبول داریم. ولی چه است؟ ملازم، مثل این‌كه بگوییم: صور علمیه اعیان خارجی، این ملازم است با علم باری به ذات خود، ولكن آن، در آن رتبه نیست. خب بله درست است! علم باری به ذات خود، در رتبه علیت است و آن از ذات منفك نمی‌شود، پس علم باری به اعیان خارجی هم از آن ذات منفك نمی‌شود. نتیجه چه شد؟ تا ذات باری ذات باری بوده، صور اعیان خارجی هم بوده. ببینید! چه راحت! آمدیم و این مسئله و این مطلب را مرحوم سید به این كیفیت بیان كردند.