جلسه ۷۴۴

 اتفاقاً یك روایت هم داریم¹ كه: عقل افراد را در هنگام صحبت كردن بسنجید، ببینید یك مطلبی را كه دارید حرف می‌زنید، زود قبول می‌كنند یا نه؟ اگر زود قبول كردند، بفهمید این‌ها زود باور هستند و احساسشان حكومت بر عقل دارد، اگر دیر باور كردند، هی این‌طرف و آن‌طرفش را كاویدند، هی خلاصه راجع به آن سؤال كردند، هی تهش را در آوردند، هی بالاخره ببینند كه مفرّی هست، همه احتمالات را بستند، همه چیز، راهی نماند، آن موقع این‌ها نسبت به إعمال قوه عاقله خب بهتر هستند. دیده‌اید بعضی‌ها خیلی زود باورند؟ اصلًا عجیب! عجیب زود باورند، خیلی ساده و ساده‌لوحانه، هركس تا یك حرفی به انها بزند قبول می‌كنند، هركس یك حرفی بزند قبول می‌كند: آقا فلان‌جا فلان اتفاق افتاده.

  ـ ا؟ عجب! هیچی! بلند می‌شود حالا می‌رود تعریف هم می‌كند،² به هر حال این‌ها همه‌اش خلاف است دیگر، این قبول كردن یك مسئله و باور كردن آن و سپس نقل كردن آن.

 من یك دفعه داشتم می‌رفتم یك جایی، یك شخصی كه الآن هم هست، یكی از افراد معروف داشت برای بقیه می‌گفت: ـ در ماشین بودیم، خیلی وقت پیش، همان اوایل انقلاب بود و سنّم حدود بیست و چهار سال بود ـ بله، فلان‌كس مثلًا با امام زمان ارتباط دارد، ارتباط دارد. خب كسی چه می‌داند؟ مثلًا می‌رود در خلوت خودش با حضرت ملاقات می‌كند. گفتم: آقا شما خودتان این مسئله را دیده‌اید؟

 گفت: خب نه، ولی می‌گویند!!

 گفتم: كه گفته؟ آن كسی كه گفته، دیده؟! امام زمان را خودش دیده؟ با چشمش دیده؟

 این همینطوری ماند! گفتم: آقا چرا شما این حرفها را برمی‌دارید به مردم می‌زنید؟ این مردمی كه معیار دست‌شان نیست، ملاك دست‌شان نیست، شما چرا این حرفها را بر می‌دارید می‌زنید؟ «خب كسی چه می‌داند، كسی فلان ...» گفتم باید درست صحبت كند، حرفی كه می‌زند، تازه اگر یقین داشته باشد الأمور مرهونه بأوقاتها³ هرچیزی را نمی‌شود گفت لا تَقُلْ ما لا تَعلَم! بل، لا تَقُل کلَّ ما تَعلَم‌!⁴