جلسه ۷۳۹

 مقام قضاء همین است. پس مقام قضاء عبارت است از علم حضوری ذات به ظهور خارجی و به عینیت خارجی. این مقام ذات می‌شود قضاء، حالا آن ظهور خارجی كه در بستر زمان ما می‌بینیم، ما مشاهده می‌كنیم، آن می‌شود قدر.

 پس بنابراین این كه می‌گویند مسئله ظهور علمی است كه فقط اختصاص به ذات پروردگار دارد، و امام صادق و امام زمان می‌فرمایند اختصاص به ذات پروردگار دارد، ما مگر غیر از این می‌دانیم كه ظهور به ذات اختصاص دارد؟ ظهور مال ذات است. یعنی مسئله مسئله‌ای است كه به آن قدر برمی‌گردد. كه این قضاء كه ظهور است، در عالم قدر، چه شكلی پیدا می‌كند؟ چه نقشی پیدا می‌كند؟ آیا خود پروردگار نسبت به مسئله قدر، اشراف دارد یا ندارد؟ خب این اصلًا معنا ندارد كه اشراف نداشته باشد.

 آیا ممكن است كه آن ولی‌ای كه واسطه بین فیض و بین مفاضٌ علیه است، آیا آن ولی از حیثیت قدر مطلع نباشد؟ می‌شود امام صادق مطلع نباشد؟ می‌شود امام زمان نباشد؟ می‌شود امام رضا نباشد؟ خب این هم كه محال است. پس بنابراین این‌ها به خاطر همین مراعات با مردم، و مماشات با مردم به این كیفیت هست. و ما قطع داریم كه اولیاء الهی زمان ظهور را می‌دانند. نه این‌هایی كه تا به حال ادعای تاریخ ظهور كرده‌اند و همه هم دروغ درآمده. نه! این‌ها افرادی هستند كه حالا از روی عمد یا از روی غیر عمد و از روی جهل، به واسطه عدم اطلاع بر مقام قدر حرف زده‌اند¹.

 مقام قضاء را كه همه ما می‌دانیم. خب من هم می‌دانم، خب هنر هم نكرده‌ام. خب شما هم می‌دانید. قضاء الهی بر این است كه حضرت ظهور كنند. این كه چیزی نیست. یهود و نصاری هم می‌دانند این مسئله را. صحبت در قدر است كه آن تقدیر آن قضاء به چه كیفیتی است و چه مصداقی می‌تواند داشته باشد؟ در جایی كه ما ادعای مقام قدر را می‌كنیم باید اشراف داشته باشیم بر سلسله علیت و ملاحظه موانع و مسائل. وقتی كه اشراف نداشته باشیم چطور می‌توانیم یك مطلبی را ملاحظه كنیم؟ اینجاست كه در مسئله قدر اختلاف پیش می‌آید برای افراد. یكی اشراف دارد، یكی ندارد. چرا؟ چون ملاحظه موانع و عللی كه ممكن است مقام قضاء را به قدر برساند، آنقدر زیاد و بلانهایت است كه افراد بر آن كُنه و فعلیت سلسله علیت نمی‌توانند اطلاع پیدا بكنند، مگر این‌كه نسبت به مشیت و اراده الهی در تصرفات بتوانند در آن مجری قرار بگیرند².