ضرورت رعایت ادب و انصاف در نقد بزرگان

خب حالا آقاى بروجردى این را بفرمایند ولی هرچه که مى‌گویند‌ صحیح نیست، باید دربارۀ مسئله تحقیق کرد. ما که معصوم نیستیم! عصمت براى چهارده‌ نفر است ولى اصل قضیه براى من خیلى مستبعد بود، آخر بوعلى که اشارات مى‌نویسد، مى‌آید شراب بخورد؟! چطور اینها باهم جور درمی‌آید؟! اصلاً به چه قسم مى‌توانیم اینها را باهم تلفیق کنیم که یکى بیاید اشارات بنویسد و آن مسائل را نقل کند و بعد بیاید به این عمل قبیح دست بزند؟! پس آن نصایحش به شاگردانش چیست؟! آن رسالۀ توبه‌نامه او چیست؟! آن مسائلى که در رساله‌هاى عشق و جذب خودش مطرح مى‌کند چطور با این قضیه جور درمی‌آید؟! این یک مسئله است.

بعد رفتیم تحقیق کردیم و راجع به احوالش دیدیم که در یک تاریخى هست که او در سنین نوجوانی مثلاً در شانزده یا هفده سالگی براى اینکه شب خوابش نبرد می‌گفتند که یک‌مقدار کمى شراب مى‌خورده که آن خستگى را از سرش بیرون کند. خب حالا برفرض که این قضیه درست باشد، آخر جناب حضرت آیة الله فى الآنام و سایر افرادی که نقل مى‌کنید، آیا درست است که این را ببینید و بیایید بگویید؟! آخر بوعلى یک بچۀ شانزده ساله است؟! یعنى نماد بوعلى نماد بچۀ شانزده ساله است؟! وقتى مى‌گوییم که آقاى فلان در سن نود سالگى و اینها... باید آن سن مدّنظر قرار بگیرد یااینکه دوران طفولیت او و پنج و شش سالگى که باهم گرگم به هوا بازى مى‌کردند؟! آخر کدام نماد شخصیت است؟ این خیلى بى‌انصافى است که انسان بلند شود بیاید [این را بگوید، حتی] برفرض صحت این قضیه که یک تاریخى نقل کرده که بله، ایشان مثلاً در نوجوانی در وقتى که در هرات درس مى‌خوانده و در کتابخانه‌اى که در آنجا بوده در سن حدود شانزده هفده سالگی حالا این کار را هم انجام داده است بعد ما بگوییم که بوعلى شراب مى‌خورده؟! خب این از انصاف علمى، انصاف دینى، عقلى و منطقى به دور است که این‌طور انسان بیاید به بزرگان [اهانت کند].