جلسه ۶۶۹

 در این مسئله صوت، حالا این خوب روشن بشود بعد راجع به مابه‌الافتراقش صحبت می‌كنیم، وقتی كه آن حقیقت صوت یك حقیقت واحده باشد در خروج این صوت و در شكل گیری این صوت ما می‌بینیم كه مظاهر مختلفی در این جا ظهور دارد، یك مظهریت، مظهریت حرف سین است، حرف شین است حرف یا و جیم و ح و خ و د امثال ذلك است كه ما برای هر كدام از اینها حكم جداگانه‌ای داریم و لحاظ مختلفی داریم و از تركیب این لحاظهای مختلف معنای مختلفی قصد می‌شود و به طور كلی این اسامی كه وضع شده برای این معانی همه بر اساس اختلاف در اصل و منشأ این حروف است.

 برای این مسئله ما مسائل مختلفی قصد می‌كنیم، معانی مختلفی قصد می‌كنیم در طرز چیدن حروف ما ملاحظة آن معنا را می‌كنیم، وقتی كه بخواهیم یك معنای شدیدی را به مخاطب القاء كنیم، با حروفی القاء می‌كینم كه بتواند آن شدت را در خود حمل كند و اگر بخواهیم معنای لطیفی را به مخاطب بفهمانیم معنای محبت، عشق، دوستی و عطوفت و امثال ذلك با الفاظ درشت انجام نمیدهیم، آن طبع انسانی و فطرت سلیم انسانی در این جا هم باز ما می‌بینیم تأثیرگذار است، آن فطرت، فطرت عجیب است.

 یعنی واقعا مسئلة فطرت، یك مسئلة عجیبی است كه در همة موارد حتی در تثنیه‌ها، حتی در ملاحظات ما می‌بینیم این مسئله وجود دارد یعنی نمود خارجی دارد.

 در قضایا و مطالبی كه می‌خواهد نسبت به آنها حكومت كند، می‌خواهد نسبت به آنها قضاوت كند، می‌آید با همان كیفیت ارتباط خودش با مبدأ عقل و مبدأ رحم و مبدأ عطوفت و رأفت می‌آید مسائل را از آن دریچه می‌سنجد و هر چه را كه ببیند مخالف است رد می‌كند و هر چه را ببیند او موافق است او را قبول می‌كند حتی در مورد تسمیه، حتی در مورد كیفیت انتخاب حروف ما می‌بینیم این فطرت می‌آید و كلماتی را انتخاب می‌كند كه بتواند جور در بیاید حالا فرض كنید كه یك شخص از دایره عقل و فطرت سلیم خارج شده آن مسئلة دیگری است.