مرتب سازی:
جلسه ۶۶۰
1اعوذباللَه من الشیطان الرجیم
بسم الله الرحمن الرحیم
بحث در كیفیت تكوّن فصل اخیر در ماهیات بود، مرحوم آخوند بعد از بیان اینكه تكون هر فصل شیء اخیر است یك نكتهای را در اینجا متذكر شدند و آن تحقق وجود خارجی و فصل اخیر است، یعنی همان وجود خاص متعین خارجی كه عباری الاخری فصل اخیر است كه در خارج تكون پیدا كرده و هر فردی برای خودش یك فصل خاصی را دارد، كه با فصل دیگری متفاوت است و همان فصل اوست كه صورت عینیه او را تشكیل میدهد و او را از بقیه متمایز میكند، حالا صورت عینیه بسته به كیفیت حالات كه برای او حاصل میشود متفاوت خواهد بود، البته ذهن از این مشتركات اعیان خارجی یك طبایع كلیهای را استنتاج و انتزاع میكند و همه را در این اجناس و فصول داخل میكند ولكن نسبت به خصوص همان تعین خارجی، خود ذهن هم نمیتواند آن تعین را امر ساری و جاری و عامی بداند كه در سایر اشیاء و مصادیق آن این امر جریان دارد، بلكه خود نفس همین تعین عبارت است از همان صورت و آن فصل اخیری كه آن فصل اخیر همان حقیقی الشیء محقق و مكون در خارج است، بنابراین میتوانیم از این نكته استفاده كنیم كه در بسیاری از مسائل و مبانی آنچه كه صورت خارجی دارد حقیقتا همان خود آن شیء است، خود همان فصل است كه آن فصل عبارت است از ما به امتیاز بین او و بین سایر مصادیق و آن باعث شده كه صورت به این كیفیت تحقق عینی داشته باشد و حقیقت خود را به این كیفیت ادراك كند و اظهار كند و از اینجاست كه ما استفاده میكنیم كه بواسطه تغییر و تبدل كه البته اینجا نگفتند بعداً در مباحث معاد این مطلب را ذكر میكنند، یعنی این نكتهای كه ایشان در اینجا بیان میكنند در مباحث نفس و بحث معاد، معاد جسمانی و روحانی ایشان در آنجا این مساله را میآورند و همینطور در سایر كتب خودشان غیر از اسفار این نكته هست، یعنی مطلبی كه در اینجا امروز بیان میشود، در خیلی از موارد مورد استفاده قرار میگیرد از جمله همان بحث معاد كه در آنجا حقیقی الشیء بصورته به این نحوه مطرح میشود كه هرچه در عالم ظهور و تجلی پیدا میكند عبارت است از همان فصلیی الاشیاء، یعنی خود همان جهت فصلیت شیء است كه حضور خارجی دارد ولكن قوام این فصلیت به چه چیزی خواهد بود؟ آن قوامش دیگر مطرح نیست، آن فقط جنبه عرضی دارد كه بواسطه جنبه عرضی این فصلیت میتواند ظهور خود را داشته باشد، طبیعی است كه اگر شما یك شیئی را بخواهید در خارج تجسم كنید، تجسم آن شیء طبعا بدون كم و بدون كیف نخواهد بود.