جلسه ۶۵۷

 تلمیذ: این جنبه ربطی را همه موجودات دارند؟

 استاد: بله

 تلمیذ: پس چرا برای دیگران نیست؟

 استاد: خب جنبه ربطی داریم تا ربطی، یك ربط است با یك جلوه خاص یك ربط است با كل جنس اللَهم انی اسئلک بتجلی الاعظم بهذا اللیل المعظم آن جنبه ربطی با تمام تجلی اسماء و صفات است، ولی در سایر اینها نه، با اسامی جزئیه و محدودیت جزئیه وجودی هست، لذا به خاطر آن جهت است كه مقام خلافت‌اللَهی دارد.

 تلمیذ: پیامبر بر چه دینی بوده؟

 استاد: (قُلْ بَلْ مِلَّةَ إِبْراهِيمَ حَنِيفاً وَ ما كانَ مِنَ الْمُشْرِكِينَ)¹ ملت، ملت ابراهیم بوده آنرا كه پیغمبر انجام می‌داده

تلمیذ: پیامبر باید از یك جایی دستورات را بگیرد؟

 استاد: ملت ابراهیم بوده

 استاد: آنرا كه پیامبر انجام می داده نماز بوده، روزه بوده، محرمات را ترك می‌كرده و واجبات را انجام می‌داده آنچه كه در ملت ابراهیم بوده انجام می داده البته یك تغییرات و تحولاتی بوده كه آن تغییرات و تحولات مقتضای خود مطالب بوده كه می‌بایستی در وقت خودش بیاید نه اینكه نبوده، بوده یك وقتی هست می‌گویند نكن، هست ولی می‌گویند نكن لذا در وقت خودش، غیر از اینكه جعل بشود مقام جعلی درست بكنیم

 تلمیذ: مساله دیگر اینكه تغییر و اختلافی كه در احكام هست یكبار جنبه انشایی كه پیدا می كند بوده الان پیغمبر اینرا امضا می كند، منتهی یك وقت هست كه بعضی مسائل حرام شده ... جمع بین اختین، اینها چه صورتی دارد؟

 استاد: جمع بین اختین بوده ولی آن عمه نبوده شاید دختر خوانده پدرش بوده عمه نسبی نبوده علی كل حال جمع بین اختین بوده ببینید مساله باز برگشتش به همان وضعیت استمراری اوست، مساله به خود شریعت برنمی‌گردد یعنی آن وضعیت و آن خصوصیت و نفس، یك همچنین چیزی اقتضا می‌كرد الان اگر ما كه در زمان رسالت پیغمبر خلق شدیم و به دنیا آمدیم و با این وضعیت و خصوصیت هستیم اگر ما با همین وضعیت در آن زمان بودیم نمی‌توانستیم آن كار را انجام بدهیم، مایی كه در آن زمان هستیم حالت نفس و آن كیفیت ارتباطی ما فرق می‌كند، حالا این بر اساس تكوین است خب بله، بالاخره بر اساس تكوین است و یك سری خصوصیاتی است كه این خصوصیات را خدا همراه با این نفس و در یك مجموعه‌ای از نفس قرار داده كه به مقتضای آنها یك امری هم در آنها حرام می‌شود، ولی امری كه در آنجا حرام می‌شود اینطور نیست كه خدا بگوید من از حالا به بعد حلالش كردم و آن مفسده را برداشتم و این برای تو دیگر بلامانع است، نه، تغییری اول در اینجا داده می‌شود بواسطه او حلال هم حرام می‌شود، اول تغییر در اینجا داده می‌شود این به همان جنبه تكوینی برمی‌گردد