تبیین تفاوت‌های تعیّن و تشخّص در فلسفه
نقش تعلقات نفسانی در ایجاد اختلافات و تضادهای انسانی
آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی در این جلسه به تبیین دقیق تفاوت‌های فلسفی میان دو مفهوم «تعیّن» و «تشخّص» می‌پردازند. ایشان با بیان اینکه تشخّص به اصل وجود و هویت شیء بازمی‌گردد، تعیّن را امری نسبی و ناشی از حدود و امتیازات می‌دانند که در مراتب وجودی معلول‌ها پدیدار می‌شود. در ادامه، این مبحث به عرصۀ اخلاق و عرفان کشیده شده و با استناد به کلام مولانا، تبیین می‌شود که چگونه «اسیر رنگ شدن» و تعلقات نفسانی، منشأ اصلی اختلافات و درگیری‌های انسانی است. استاد با ذکر نمونه‌های تاریخی از سیره بزرگان، نشان می‌دهند که چگونه رهایی از این تعلقات و تعیّنات زائد، انسان را به آرامش و آزادی حقیقی می‌رساند. در پایان، مباحثی پیرامون احکام شرعی و مسائل مبتلابه در مجالس و تعاملات اجتماعی مطرح شده و بر ضرورت نگاه دقیق به مبانی شرعی و پرهیز از تسامح در امور دینی تأکید می‌گردد.
تبیین تفاوت‌های تعیّن و تشخّص در فلسفه
توضیحات:
آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی در این جلسه به تبیین دقیق تفاوت‌های فلسفی میان دو مفهوم «تعیّن» و «تشخّص» می‌پردازند. ایشان با بیان اینکه تشخّص به اصل وجود و هویت شیء بازمی‌گردد، تعیّن را امری نسبی و ناشی از حدود و امتیازات می‌دانند که در مراتب وجودی معلول‌ها پدیدار می‌شود. در ادامه، این مبحث به عرصۀ اخلاق و عرفان کشیده شده و با استناد به کلام مولانا، تبیین می‌شود که چگونه «اسیر رنگ شدن» و تعلقات نفسانی، منشأ اصلی اختلافات و درگیری‌های انسانی است. استاد با ذکر نمونه‌های تاریخی از سیره بزرگان، نشان می‌دهند که چگونه رهایی از این تعلقات و تعیّنات زائد، انسان را به آرامش و آزادی حقیقی می‌رساند. در پایان، مباحثی پیرامون احکام شرعی و مسائل مبتلابه در مجالس و تعاملات اجتماعی مطرح شده و بر ضرورت نگاه دقیق به مبانی شرعی و پرهیز از تسامح در امور دینی تأکید می‌گردد.
تبیین تفاوت‌های تعیّن و تشخّص در فلسفه
20تلمیذ: حکم سود پرداختى به ودیعۀ ثبت نام حج از طرف سازمان حج و زیارت چیست، آیا مثل سود بانکی است؟!
استاد: به دو صورت مى‌توانیم این را تصویر كنیم؛ صورت اول اینكه خود سازمان حج و زیارت با این پول‌هایى كه مى‌گیرد برود كار كند و احتمالاً این كار را خواهد كرد یعنى حج و زیارت این پول را در بانك نمى‌گذارد بماند تا بعد هم از جیب خودش پول بدهد! چه كسى چنین كارى مى‌كند؟! صد تومانى كه ده سال پیش ثبت‌نام كردند آن صد تومان كه رنگش عوض نمى‌شود، پس حج و زیارت وقتی که ارزش این صد تومان پنجاه تومان شده است پول طیاره و پول اسكان اینها را از كجا مى‌دهد؟! درحالى‌كه مخارج دیگرى هم ندارد؛ یعنى آن موقع كه حج و زیارت گفته ثبت نام كن مثلاً من صدتا یك تومانى در حساب و سپرده‌ام گذاشتم و در آن‌وقت با این صد تومان هم طیاره‌ام تأمین مى‌شد هم پول فنادق و ایاب و ذهاب و ... تأمین مى‌شد اما الآن كه ده سال گذشته است پول آن فندقى كه در مدینه هست سه برابر شد، پول طیاره دو برابر شد، مخارج دو برابر شد، حج و زیارت از كجا تأمین مى‌كند؟! پس حتماً باید با این كار بكند. یا حج و زیارت خودش باید برود این پول را به‌كار بیندازد تااینكه میزان مالیت آن صد تومان تا ده سال بعد محفوظ بماند والاّ اگر شما صد تومان را روی طاقچه بگذارید ده سال دیگر بردارید یك پرتقال هم با آن به شما نمى‌دهند البته الآن هم نمى‌دهند آن موقع دوتا گردو هم به شما نمى‌دهند یك گردو اگر بشود! گردو هم گران شده است! الحمدلله، قرار بود همه چیز مجانى بشود اما نمى‌دانم چرا این‌طورى شد؟! این صدتومان هیچ فرقى در اینجا نكرد! پس این یك حالت است.
حالت دوم این است كه حج و زیارت این پول را به بانك مى‌دهد و بانك این سود را به این مى‌دهد. خود حج و زیارت در این قضیه كارى انجام نمى‌دهد یعنى همان‌طور كه شما پولى را در بانك می‌گذارید تا بعد بروید سودش را بگیرید حالا حج و زیارت این سود را مى‌گیرد و به شما مى‌دهد؛ فقط یك واسطه در اینجا خورده است. در اینجا مسئلۀ ربا پیش مى‌آید كه اگر آن میزان مالیت مبلغ به‌واسطۀ مرور زمان تغییر نكرده باشد دراین‌صورت چنانچه آن فردى كه مستلم آن اموال است بنا را بر شركت نگذاشته باشد بلكه فقط بنا را بر اقتراض و ایداء ودیعه گذاشته باشد دراین‌صورت ربا در اینجا پیش مى‌آید اما اگر نه، میزان مالیت تفاوت كند و او براساس اختلاف مالیت بخواهد بپردازد اشکال ندارد.