تبیین حرکت توسطیه و قطعیه در فلسفه

اتصاف فعلی عبارت از یک اتصاف فرضی است که اگر بخواهیم این حرکت را قطعه‌قطعه و تقسیم و تجزیه به اجزاء غیر متناهی کنیم، همین‌که احساس می‌کنید که صدا دارد زیاد می‌شود، این احساسی که دارید می‌کنید که صدا دارد در گوشتان زیاد می‌شود، این چه پدیده‌ و چه حادثه‌ای در خارج به‌وجود می‌آید؟ چه قضیه‌ای است؟ فعلیت‌هایی است که این فعلیت‌ها به‌واسطۀ تبدیل استعداد به قوه‌های غیر متناهی است یعنی آن حالتی را که یک شیء می‌خواهد از آن قوه و از آن استعداد به فعلیت برسد آن متحرک در این دو لنگه فعلیت دارد، یعنی فرض بکنید از این نقطه می‌خواهد به این نقطه برسد.

تعریف حرکت توسطیه و قطعیه

پس صدا الآن در گوش من در یک مرتبه است، یک‌خرده که می‌خواهد زیاد بشود این حرکت را حرکت توسطیه می‌گویند؛ حرکتی که متحرک از یک نقطۀ قوت می‌خواهد برگردد و به یک نقطۀ فعلیت برسد باز از آن فعلیت که قوه است می‌خواهد برگردد و به فعلیت دیگر برسد، باز از آن فعلیت که الآن بالفعل است ولکن فی‌حدّنفسه برای مرتبۀ دیگر قوه است می‌خواهد از آن برگردد و به آن مرتبۀ فعلیت بعد برسد. فاصله‌ای را که از اول طی می‌کند که از این نقطه به آن نقطۀ آخر برسد این فاصله را حرکت قطعیه می‌گویند. یعنی بالأخره شما در گوشتان یک صدای ضعیفی اول شنیدید یا اصلاً صدا نشنیدید. فرض کنید اول حرکت مرتبۀ صفر است بعد که این ولوم را باز می‌کنید می‌بینید در گوشتان یک چیزهایی پیدا می‌شود و شروع شد. این حرکتی که شروع می‌شود تا به آنجا می‌رسد، آنچه را که در گوشتان احساس می‌کنید به آن حرکت قطعیه می‌گویند که اول ضعیف بود و بعد قوی شد. در این حرکت قطعیه یک حرکت عقلی است نه حرکت خارجی، ما حرکت خارجی را می‌فهمیم؛ اول صفر بود و بعد رسید تا جایی که گوش را زحمت می‌دهد. این حرکت، حرکت قطعیه می‌شود.