مبانی وجود ذهنی و قدرت نفس بر ابداع صور

حکایت امام رضا علیه‌السلام و وجود خارجی پیداکردن شیر روی پرده

امام رضا علیه‌السلام که صورت شیر را در خارج به‌وجود آوردند واقعاً این شیر، شیر و اسد خارجى بود، اگر وزنش هم مى‌کردند شاید سیصد یا چهارصد کیلو وزنش بود؛ بالأخره شیرى که آدم بخورد و هیچ‌طوری هم نشود گربه که نیست، بالأخره باید سیصد چهارصد کیلو وزنش باشد که بعد همه چیز را هم بلیسد و هیچ چیزی باقى نگذارد! بالأخره این فرد کجایش رفته است؟ یعنی باید جایى داشته باشد که آن فرد را در آن جا بدهد!

امام رضا علیه‌السّلام این شیر را در خارج محقّق کردند، یعنی حضرت اوّل با آن نفس ملکوتى، با اراده و مشیّت، صورت آن را ایجاد کردند. این شیر وجود خارجى نداشت یعنى حضرت شیر باغ‌وحش را برنداشت بیاورد یا یک‌دفعه با طىّ‌الأرض از غابات¹ هند یک شیر بردارد و به اینجا بیاورد، حضرت این کار را نکردند. یا اینکه حضرت بیاید یک شیرى را در که عالَم مثال هست و هنوز به عالَم دنیا نیامده است را در عالَم دنیا بیاورد، این کار را هم خیال نمى‌کنم حضرت کرده باشند، کار و مسئلۀ حضرت بالاتر از این حرف‌ها بوده است!

حضرت آمدند اوّل در عالَم مثال، شیر مثالى را خَلق کردند، این یک مرتبه! حالا من دارم این را مى‌گویم، یک وقتى حضرت مى‌گویند که تو چه کسی هستى که می‌گویی کار ما این‌طور بوده است، تو مگر آنجا بودی و اصلاً خبر دارى؟! به‌هرحال ما به‌اندازۀ فهم خودمان داریم مى‌گوییم، دیگر ما این‌طورى مى‌فهمیم! شاید این‌طور هم نبوده است و حضرت بگویند که نه، ما اصلاً چنین کارى نکردیم! تو بى‌خود کرده‌اى از طرف ما دارى‌ شرح و تفصیل مى‌دهى، امّا آنچه که به ذهن ناقص ما می‌رسد همین است؛ کارى که امام رضا علیه‌السلام کرد این است که اوّل آمد با اِصدار نفسى این صورت علمیّه شیر را در نفس ایجاد کرد. البتّه نه اینکه بین هر کدام از اینها دو یا سه ساعتى فاصله باشد، نه به همان طرفةالعین است، به‌خصوص در آن عالَم که زمان معنا ندارد!