تبیین حقیقت توبه و تبدل سیئات به حسنات

تلمیذ: در معاد شناسى مرحوم آقا دارند که هر عملى که انجام مى‌شود در ظرف زمانى خودش باقى است‌، بعد چطور مى‌شود که توبه می‌آید و در واقع...‌

استاد: زمان را که عوض نمى‌کند، زمان سر جایش هست و عمل هم هست ولى آن نفس عمل کدورتش تبدیل به نورانیت مى‌شود. فقط این کار را انجام مى‌دهد.

تلمیذ: در آنجا مى‌فرمایند: همان‌طورى‌که هر عملى یک اثرى دارد خداوند براى توبه هم اثر استتار قرار داد و اینکه روى آن نتایج اعمال و در واقع اثرات اعمال سیئه را مى‌پوشاند. توبه یک هم چنین خاصیتى دارد.

استاد: درست است‌.

تلمیذ: ببخشید اینجا عقوبت تعلق به آن اعمال گذشته هم مى‌شود یا نه؟! شخصى اگر همین الآن مسلمان شده است و مثلاً حالا یک عمل بیشتر ندارد، به آن ثواب تعلق مى‌گیرد یااینکه عمل را بعدش عقوبت تعلق مى‌گیرد؟! همین الآن این کافر مى‌شود حالا ما یک مثال ساده مى‌زنیم این یک عمل بیشتر نداشته این عمل هم شما مى‌فرمایید با خودش در واقع حبط مى‌شود ازبین مى‌رود بعد اینجا که عقوبتى که هست از الآن نسبت به این عملى که مثلاً نماز نمى‌خواند تعلق مى‌گیرد یا نه؟ این عقوبت باز نسبت به اعمال گذشته هم تعلق مى‌گیرد؟!

استاد: فرق نمى‌کند اعمال گذشته هم عقوبت مى‌شود و دیگر اینجا نه عقوبت شخص یک عمل نه به‌طورکلی ...

تلمیذ: عقوبت مى‌آیند روى جزءِ مثلاً ...؟

تعلق عقوبت براساس کدورت و ظلمت نفس

استاد: نه‌خیر، اصلاً به‌طورکلى عقوبت روى کدورت و عدم کدورت است به هر مقدار که نفس کدورتش بیشتر باشد به آن مقدار عقوبتش بیشتر است اما این که حالا روى یک عمل خاص باشد، نه! آن عقوبت ندارد. عقوبت براساس ظلمت نفس است ولى آن فعل خارج اصلاً اثرى ندارد. یک فعلى در خارج انجام شده آن اثر نفسانى نفس است که عقوبت به آن تعلق مى‌گیرد، نه آن کارى که انجام شده است.

علت عقوبت شِمر