جلسه ۱۴۳

تلمیذ: اینکه حضرت آقا فرمودند: «ملائکه نام مرحوم علامه طباطبائى ـ رضوان الله تعالی علیهما ـ را در آسمان‌ها‌ بدون وضو نمى‌برند» معنایش چیست؟! وضو چیست؟! مگر آنجا حدث هست؟!

استاد: در مقام استعاره و كنایات و... است. یعنى ایشان مى‌خواهند بگویند: حتى ملائكه‌اى كه باید نام ایشان را ببرند آنها هم با حال توجه مى‌برند. یعنى مسئله این‌طور نیست كه یك حرفى باشد و یك چیزى باشد. یعنى از نام بردن اسم ایشان آنها متبرك مى‌شوند که ایشان آن حال را به‌صورت طهارت تعبیر كردند. این مقام استعارات است که می‌گویند: فلانى اسم فلانى را بى‌وضو نمى‌برد، نه‌اینكه نبرد، مى‌برد ولى مى‌خواهد استعاره بیاورد، یعنى خیلى برایش محترم و عزیز است.

تلمیذ: یعنى ملائكه با توجه به حضرت حق یك حالتى پیدا مى‌كنند و بعد نامش را مى‌برند.

استاد: استعاره است! اتفاقاً من این را در نوشته و جزوۀ مختصرى كه مهرفروزان است نوشته‌ام. خیال مى‌كردم كه همۀ روحانیون و همۀ علما از یك قدس و تقواى ویژه‌اى بهره دارند و همه را به چشم تقدیس و تمجید نگاه مى‌كردند، اما وقتى كه به قم رفتم مشاهده كردم که بعضى‌ها مثل مرحوم علامه طباطبائی ـ رضوان الله تعالی علیه ـ ملائكه بى‌وضو اسم آنها را نمى‌برند و بعضى‌ها به‌اندازه‌اى در مرحلۀ حیوانیت و مراتب پست و در منجلاب شهوات و حیوانیت گرفتارند كه اصلاً انسان شرم مى‌كند خود را به آنها منتسب كند!

تلمیذ: ... ؟

استاد: بله، من همین را عرض كردم دیگر. این كه در بهشت مى‌بیند همین مسئله‌اى است كه برای شخص در دنیا بوده ولى نظرش نسبت به او فرق داشته است و نظر استقلالى و مادی داشته ولى در بهشت‌ مى‌بیند كه حقیقت یكى و نظر تفاوت پیدا مى‌كند.

تلمیذ: فرمودید كه وزن هست. فرمودید كه در كل عالم خودش هست، خب عالم خودش كجاست؟‌

استاد: نه، خود این وزن مادى [نیست.] الآن شما در این برهۀ از وجود 50 كیلو هستید. همین 50 كیلو وزن وجود دارد، یك ساعت دیگر هم 50 كیلو، در ساعت بعد هم 50 كیلو وجود دارد. تمام این وزن به‌عنوان یك كم متصل است. دیگر نمی‌توانید بگویید: این كم متصل از ظرف وجود مادى كجاست.