جلسه ۷۰
8حقیقت مسأله و حقیقت بحث
اما حقیقت مسأله و حقیقت بحث چیست؟ یعنى در واقع ما داریم در اینجا یك پله زودتر مىرویم به قلّه. مىخواهیم روضه را اول بخوانیم بعداً شروع كنیم به موعظه و نصیحت كردن و آن اینكه تمام این مسائل نشأت گرفته از مسأله جعل است. باید ببینیم جعل در اینجا چه كار انجام داده است؟ اگر ما وجود رابط را فقط یك وجود ذهنى بین محمول و بین موضوع مىدانیم، در اینجا مشكل نداریم. ذهن داراى وجودات متعددى است، یك وجود وجود موضوع است یك وجود، وجود محمول است، یك وجود، وجود هوهویت و نسبت اتحادیه است. یك وجود، وجود نسبت حكمیه است كه در اینجا حكم برقرار است، یك وجود هم در اینجا حكم است، یا عدم الحكم است. عدم الحكم كه وجود نیست عدم الحكم است، اینها مسائل ذهنیه است و خیلى قابل توجه نیست.
سؤال: ذهنى هم باشد وجود رابط در ذهن هم نداریم
جواب: عرض كردم كه ما غیر از نسبت حكمیه چیز دیگرى را نمىبینیم. حالا شما اسم نسبت حكمیه را اصطلاحاً وجود رابط مىگذارید اشكال ندارد، ولى ما غیر از نسبت حكمیه چیز دیگرى را در اینجا نمىبینیم. اما آمدیم سراغ خارج، ببینیم در عالم خارج چیست؟
همانطورى كه عرض شد در خارج ما یك موضوعى را و یك عرضى را مىبینیم، كه عارض بر این موضوع شده و عقل مىتواند بین این دو تفكیك قائل بشود، یعنى هم رنگ را ببیند هم كتاب را. دلیلش این است كه یك وقت اولین چیزى را كه چشم انسان به آن برخورد مىكند الوان است. یك دفعه چشم باز مىكند مىبیند یك چیز قرمز اول قرمزى را مىبیند بعد مىرود جلوتر دست مىزند لمس مىكند مىبیند كه این كتاب است، بعد كتاب را باز مىكند مىبیند خطهایش عربى است، بعد یك مقدارى مطالعه مىكند، اگر چیزى فهمید از آن مىفهمد كه مثلًا فلسفه است اگر هم نفهمید مىگوید كه اینها خیلى مطالب، مطالب بالاست. اینها یك چیزهایى است كه ما از آن سر در نمىآوریم

