ترکیب اتّحادی وجود و ماهیّت (2)

6

فإنّ الوجودَ الحقیقی العینی معنَیٰ الوجودِ فیه هو معنَی الموجود؛
«وجود حقیقیِ عینی، معنای وجود در آن، معنای موجود است.»
فرق نمی‌کند که بگوییم: زیدٌ الوجود یا اینکه بگوییم: زیدٌ الموجود، هر دو یکی است، هیچ تفاوتی بین وجود و موجود نیست إلا اینکه تفاوت در تشخّص ‌و بساطت است؛ یعنی وقتی که وجود متشخّص می‌شود، اسم موجود به خود می‌گیرد و وقتی که به آن تشخّص کار نداریم، اسم وجود بر آن اطلاق می‌کنیم.
فهو مِن حیثُ أنّه مَنشأٌ لانتزاعِ الموجودیةِ هو «الموجودُ»،
«[پس او] از جهت‌اینکه منشأ انتزاع موجودیت است، ما موجود می‌گوییم.»
چون این موجود در خارج منشأ می‌شود که ما یک مصدر جعلی درست کنیم. وقتی که می‌بینیم این در خارج هست و موجود است و با چشممان هم داریم می‌بینیم، می‌گوییم: پس الموجودیةُ لزیدٍ الثابتةُ، این موجودیتی که ما الآن داریم برای زید ثابت می‌کنیم، چون داریم این موجودیت را می‌بینیم و جلوی چشممان هست، از این موجودیتی که در جلوی چشممان هست موجودیتی درمی‌آوریم و ثابت می‌کنیم، این به‌خاطر منشأ انتزاع این معنای مصدری است.
و مِن حیثُ أنّه باعتبارِ ذاتِه منشأٌ لذلک انتزاعِ و به یحصُلُ موجودیةُ الماهیّات هو «الوجودُ».
«از حیث اینکه به اعتبار ذاتش که بسیط است، منشأ برای این انتزاع است، از این نظر اگر آن وجود حقیقی نبود این موجود هم نبود. و به‌واسطۀ آن وجود بسیط و به‌واسطۀ آن وجود منبسط که همۀ اشیاء را شامل شده است و عامّ الشمول است ماهیّات پیدا می‌شود، از این نظر به آن وجود می‌گوییم.»
پس هیچ فرقی بین وجود و موجود نیست. وجود به اعتبار سعه و اطلاق او است و به اعتبار بساطت او است و موجود به‌عنوان تشخّص خارجی او است. فرقی ندارند.
اشتراک معنویِ دو گونه مفهوم حقیقی و انتزاعیِ وجود در میان ماهیات
فکلٌّ مِن مفهومَی الوجودِ ـ أی الحقیقی و الانتزاعی ـ مشترکٌ بینَ الماهیّات
«هر دوتا از مفهوم وجود، یعنی وجود حقیقی و وجود انتزاعی، مشترک بین ماهیّات است»