مهر فروزان
نمائی اجمالی از شخصیت علمی و اخلاقی حضرت علامه آیة الله حاج سید محمد حسین حسینی طهرانی
کتاب شریف «مهر فروزان» اثر ذی‌قیمتِ حضرت آیةالله حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّس‌الله‌سرّه می‌باشد که به معرّفی اجمالیِ شخصیت علمی و اخلاقیِ عارف بالله و بأمر‌الله حضرت علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس‌الله‌نفسه‌الزکیّة پرداخته و شمّه‌ای از اصول تربیتی و سیرۀ عملی آن عارف ربانی را برای جویندگان راه خدا و پیروان مکتب اهل‌بیت علیهم‌السلام به رشتۀ تحریر درآورده است. اهمّ مطالب مندرج در این اثر: • نقش بسزای علامه طباطبائی در ساختار معرفتی علامه طهرانی • عقل و شرع و شهود سه‌رکن اساسی مکتب عرفانی علامه طباطبایی • ارتباط وثیق علامه طهرانی با آیةالله سیدجمال‌الدین گلپایگانی • خوف از ابتلاء به مرجعیّت و التجاء به ائمه علیهم‌السلام • ارتباط با عارف بالله حضرت آیةالله حاج شیخ محمد‌جواد انصاری همدانی رضوان‌الله علیهما • توفیق اتصال به محضر آیت‌الحق و العرفان، حاج سیدهاشم حداد رضوان‌الله‌علیه • اساس فعالیت علامه در مسجد، تببین معارف بدون مصلحت‌اندیشی • تربیت طلّاب و دانشجویان علوم اسلامی، و شاگردان سلوکی • بعضی از مبانی علامه طهرانی در مسائل مختلف فقهی و اجتماعی • منع علامه از ورود افراد در مسائل ربویِ بانک‌ها • حرمت رجوع به حکّام ظالم در مرافعات • اهتمام به اداء نماز در پنج نوبت • مواظبت علامه طهرانی در استعمال عناوین و تعابیر واقعی • عدم تنازل از توحید در روش تربیتی مرحوم علامه • اهتمام علامه بر حفظ شاخصه‌های فرهنگی اسلام و تشیع • شخصیت سیاسی علامه طهرانی • ملموس‌بودنِ روح حیات و ارتباط با ضمیر خواننده در تألیفات علامه طهرانی • خدمت به خلق و ایجاد محبت و صفا از خصائص علامه طهرانی • عظمت روح و تعالی نفسِ قُدسیِ علامه طهرانی
مهر فروزان
84همان‌طور که استنباط احکام فقهی بدون اطّلاع از ظرف حکم و شرائط فتوا در زمان صدور، و استقصای تامّ در احوال حکم و حدود و ثُغور موضوع امکان ندارد، بی‌اطّلاعی از حقایق تفسیری قرآن مجید و عدم بصیرت در روایات غیر فقهیّه، و عدم آشنایی با معارف الهیّه، موجب خلل جدّی در فهم فقهی و استنباط احکام شرعی خواهد شد.1
و از اینجاست که یک عالم دینی و زعیم جامعه اسلامی حتماً و حتماً باید واجد این شرائط مهمّه، و حائز این مراتبِ لازمۀ اصدار فتوا گردد، تا بتواند به حقیقت دین مبین و شریعت حقّۀ محمّدیّه صلّی الله علیه و آله و سلّم دسترسی پیدا نماید؛ و شرائط محیط و اوهام باطله نتواند در مسیر و ممشای او خللی وارد نماید.2
بعضی از مبانی مرحوم علاّمه در مسائل مختلف فقهی و اجتماعی
در این قسمت مناسب است به بعضی از مبانی ایشان در مسائل مختلف فقهیّه و اجتماعیّه اشاره نمود.
یکی از مهم‌ترین مسائل قابل توجّه و ضروری الذّکر، عدم اهتمام بسیاری از علمای دین به اجرا و پایبندی مبانی و اصول موضوعۀ شرعیّه، و توجیه و تأویل آنها به مقتضای مصالح عمومی و منافع شخصی و امیال و اهواء عامّه می‌باشد.
مرحوم علاّمه طهرانی درست در نقطه مقابل این طریقه، منهاج و ممشای خود را در تطبیق صددرصد با موازین مستنبطه از کلمات وحی و سنن مأثوره از ائمّۀ هدی صلوات الله علیهم أجمعین قرار داده بودند؛ و لهذا در بسیاری از مواقع سایرین از اهل علم و مُتلبّسین به کسوت قداست و تقوا با مبانی ایشان به مخالفت بر‌می‌خاستند، و نغمه‌های ناموزون و ناهنجار آنان در منتسب کردن ایشان به تحجّر و تعصّب و سر‌سختی و عدم نرمش و تفرّد، از هر گوشه و کنار شروع می‌شد.
- رجوع شود به نور ملکوت قرآن، ج ٤، ص ٢٠٠.
- رجوع شود به اسرار ملکوت، ج ٢، ص ٨٢ الی ٨٧؛ المیزان فی تفسیر القرآن، ج ٢، ص ٢٣٥ و ٢٣٧؛ کشف المحجة، ص ٦٣ و ١٨٥ و ١٨٧ و ١٩٢ و ١٩٣.