مهر فروزان
نمائی اجمالی از شخصیت علمی و اخلاقی حضرت علامه آیة الله حاج سید محمد حسین حسینی طهرانی
کتاب شریف «مهر فروزان» اثر ذی‌قیمتِ حضرت آیةالله حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّس‌الله‌سرّه می‌باشد که به معرّفی اجمالیِ شخصیت علمی و اخلاقیِ عارف بالله و بأمر‌الله حضرت علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس‌الله‌نفسه‌الزکیّة پرداخته و شمّه‌ای از اصول تربیتی و سیرۀ عملی آن عارف ربانی را برای جویندگان راه خدا و پیروان مکتب اهل‌بیت علیهم‌السلام به رشتۀ تحریر درآورده است. اهمّ مطالب مندرج در این اثر: • نقش بسزای علامه طباطبائی در ساختار معرفتی علامه طهرانی • عقل و شرع و شهود سه‌رکن اساسی مکتب عرفانی علامه طباطبایی • ارتباط وثیق علامه طهرانی با آیةالله سیدجمال‌الدین گلپایگانی • خوف از ابتلاء به مرجعیّت و التجاء به ائمه علیهم‌السلام • ارتباط با عارف بالله حضرت آیةالله حاج شیخ محمد‌جواد انصاری همدانی رضوان‌الله علیهما • توفیق اتصال به محضر آیت‌الحق و العرفان، حاج سیدهاشم حداد رضوان‌الله‌علیه • اساس فعالیت علامه در مسجد، تببین معارف بدون مصلحت‌اندیشی • تربیت طلّاب و دانشجویان علوم اسلامی، و شاگردان سلوکی • بعضی از مبانی علامه طهرانی در مسائل مختلف فقهی و اجتماعی • منع علامه از ورود افراد در مسائل ربویِ بانک‌ها • حرمت رجوع به حکّام ظالم در مرافعات • اهتمام به اداء نماز در پنج نوبت • مواظبت علامه طهرانی در استعمال عناوین و تعابیر واقعی • عدم تنازل از توحید در روش تربیتی مرحوم علامه • اهتمام علامه بر حفظ شاخصه‌های فرهنگی اسلام و تشیع • شخصیت سیاسی علامه طهرانی • ملموس‌بودنِ روح حیات و ارتباط با ضمیر خواننده در تألیفات علامه طهرانی • خدمت به خلق و ایجاد محبت و صفا از خصائص علامه طهرانی • عظمت روح و تعالی نفسِ قُدسیِ علامه طهرانی
مهر فروزان
113اطلاق لفظ امام و ولیّ خدا در لسان قرآن (ت)1
وظائف و مسئولیّت‌های امام علیه السّلام (ت)2
- بدین لحاظ اطلاق لفظ امام و ولیّ خدا در لسان قرآن نسبت به بندگان خالص خدا به کسانی گفته می‌شود که این مرحله از عبور و گذراندن مرتبۀ خواست و ارادۀ نفس را طی کرده باشند؛
بنابراین اگر شخص با رعایت ضوابط شرع به نحو اتمّ و انجام ریاضات شرعیّه و سیر و سلوک الی الله و مخالفت با هواهای نفسانی و امیال دنیوی و دوری جستن از ریاست‌ها و تفوّق‌طلبی و ترأّس و انقیاد تامّ و اطاعت کامل از دستورات اولیای الهی بتواند از مراحل مختلفۀ عوالم نفس عبور نموده باشد، آن شخص به مقام و مرتبۀ ولایت الهی خواهد رسید و ولیّ کامل پروردگار خواهد شد؛ زیرا تحقّق این مرتبه در وجود چنین شخصی اعتباری نبوده و جنبۀ تکوینی و واقعی پیدا می‌کند، و مانند سایر اعتبارات شرعیّه که وضع و رفع آن به دست شارع است، نمی‌باشد. چنین شخصی قابلیّت احراز عنوان امام را پیدا می‌کند، خواه از جانب الهی به این منصب رسیده باشد یا نرسیده باشد، و مأمور به هدایت شده باشد یا نشده باشد. در این فرض کلام او کلام امام علیه السّلام و فعل او فعل امام علیه السّلام می‌باشد، با این تفاوت که نفس مطهر امام علیه السّلام به واسطۀ سعۀ کلّی آن که تمام تعیّنات را در عالم وجود احصاء نموده است، خداوند دو مسئولیّت و دو وظیفه به او محوّل کرده است: - وظیفه و مسئولیت اوّل: ارائه طریق و هدایت و ارشاد به سوی مرتبه تعالی از معرفت و کمال، که همان شناخت حقیقی و شهودی ذات پروردگار است به واسطۀ بیان احکام و برنامۀ تربیت و تزکیه.
وظیفه دوّم امام علیه السّلام: ایصال و فعلیت بخشیدن به نفوس مستعدّه و بالقوّه را به مراحل و مراتب متفاوته در سعادت و شقاوت، که این مسئولیّت به فعل تکوینی و ولایت تکوینی امام علیه السّلام برمی‌گردد.
امّا ولیّ خدا دارای یک چنین مسئولیت عظما و عام الشمولی نمی‌باشد؛ بلکه نسبت به حیطه و محدودۀ وظیفه‌اش در افراد معیّن، قیام به این وظیفه و تکلیف می‌نماید؛ و البته محدودۀ ارشاد و هدایت و نیز تربیت و تزکیۀ افراد بر حسب تشخیص نفس ولیّ خدا به واسطۀ ارتباط با مبدأ اعلی موسّع و مضیّق خواهد شد.
- بدین لحاظ اطلاق لفظ امام و ولیّ خدا در لسان قرآن نسبت به بندگان خالص خدا به کسانی گفته می‌شود که این مرحله از عبور و گذراندن مرتبۀ خواست و ارادۀ نفس را طی کرده باشند؛