افق وحی

 ٢. ولیکن اتّصال یک نفس به عقول مفارقه و مجرّدات درصورتی‌که با تفسیر و بیان صحیح ذکر شود، اشکال و ایرادی ندارد و با فرض مسئلۀ بالا متفاوت می‌باشد.

 ٣. همین‌طور فناء در ذات پروردگار از جهت برهان و ادلّۀ عقلیّه ایراد و منعی ندارد.

 ٤. زیرا آنچه محال و ممتنع است این است که دو چیز با حفظ هویّت ذاتی و استقلال در وجود و تشخّص، تبدیل به یک تعیّن و تشخّص و هویّت خارجی گردند، نه اینکه آن دو چیز إنّیّت و استقلال خود را از دست بدهند و یک هویّت و إنّیّت جدیدی پدید آید بدون آنکه از وجود آن دو اثری و ماهیّتی باقی مانده باشد.

 ٥. صدق در قضیّه بین موضوع و محمول در صورت امتزاج موضوع یا وصل آن و یا استحالۀ آن در محمول میسّر خواهد شد.

 ٦. پس در حمل هو هو از جهتی وحدت و از جهتی کثرت ولو اعتباراً باید لحاظ شود.»

 سجدۀ ملائکه بر آدم نه به‌واسطۀ وجود نفس حیوانی و نباتی و تفکّر در مسائل اجتماعی و اسباب طبیعی و دنیوی و پرداختن به امور روزمرّه و زندگانی در این سرای فانی، است که این از آنِ همگان است و حیوانات در این قسمت مانند ما می‌باشند؛ بلکه به لحاظ حیثیّت الهی و جنبۀ ربط ربوبی آن است، که چنانچه به فعلیّت و بروز و ظهور در آید به یک حقیقت علمی لا یتناهیٰ و قدرت لا یتناهیٰ و حیات لا یتناهیٰ تبدیل می‌شود.

شعر مرحوم علاّمه طهرانی در باب مظهریّت أتم بودن انسان کامل برای حق تعالیٰ

 و چه خوب در این‌باره، حضرت والد معظم ـ روحی له الفداء ـ در چکامۀ ماندگار خویش دربارۀ حضرت سیّدالشّهدا علیه السّلام که چکیدۀ عالم وجود و مظهر اتمّ انسان کامل است، فرمود:

 آری، مطلب همین است و بس، و حقیقت همین است و بس!