عنوان بصری ج۳
جلد سوم از مجموعۀ «عنوان بصری» حاصل مجالس حضرت آیتاللَه حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه در «شرح حدیث عنوان بصری» میباشد که طی سالیانی متمادی برای رفقا و شاگردان سلوکی و پویندگان مکتبِ عرفان و توحید ایراد فرمودهاند، که همراه با ویرایش به زیور طبع آراسته شده است. تبیین ظرائف ژرفِ تربیتی و سلوکی با بیانی روان و شیوا، همراه با ذکر مصادیق، امثله و حکایات متنوّع از شاخصههای این کتاب شریف بوده که در نوع خود بینظیر میباشد. مجلد سوم از این مجموعه، در موضوع «حقیقت علم» و تبیینِ «ملاک علم حقیقی» و «موانع حصول علم و معرفت» به ساحت علم و فضیلت تقدیم میگردد. اهم مطالب مندرج در این مجلد: • ضرورت حرکت بر طبق مبانی علمی و یقینی در تمامی مراحل سلوک • حرکت بر مبنای نورِ علم، اولین توصیه امام صادق علیهالسلام به «عنوان بصری» • عدم امکان اشتباه و ندامت در صورت وجود نورِ علم • حقیقت علم حصولی و حضوری • حرمت فتوای بدون علم حضوری، در کلام امام صادق علیهالسلام • حکایتی از نور باطنی مرحوم علامه طهرانی در شناخت محمدتقی شریعتی • حکایتی از علم حضوری مرحوم علامه طهرانی در شناخت ابوالحسن بنیصدر • کیفیت غلبۀ قوای وهمی بر مبانی علمی • عدم حجیّت خواب و مکاشفه در سلوک و استنباط احکام شرعی • عدم حجیّت خبر واحد در مبانی اعتقادی • هلاکت بشریت با علوم تجربی، بدون ربط با خداوند • راهکار عملی بزرگان در تعاملِ علمی با دیگران • عمر طولانی امام زمان علیهالسلام بر اساس علم است نه اعجاز • تأثیر مراقبه در کیفیت نزول اسم علیم پروردگار
مرتب سازی:
عنوان بصری ج۳
58...1
- [ادامه تعلیقه صفحه قبل] سوره انعام (٦) آیه ١٤٨:
﴿سَيَقُولُ ٱلَّذِينَ أَشۡرَكُواْ لَوۡ شَآءَ ٱللَهُ مَآ أَشۡرَكۡنَا وَلَآ ءَابَآؤُنَا وَلَا حَرَّمۡنَا مِن شَيۡءٖ كَذَٰلِكَ كَذَّبَ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِمۡ حَتَّىٰ ذَاقُواْ بَأۡسَنَا قُلۡ هَلۡ عِندَكُم مِّنۡ عِلۡمٖ فَتُخۡرِجُوهُ لَنَآ إِن تَتَّبِعُونَ إِلَّا ٱلظَّنَّ وَإِنۡ أَنتُمۡ إِلَّا تَخۡرُصُونَ﴾.
ترجمه: «آنان که به خداوند شرک ورزیدند بهزودی خواهند گفت: ”اگر خدا میخواست نه ما و نه پدرانمان شرک نمیورزیدیم و هیچ حلالی را حرام نمیکردیم.“ کسانی که پیش از ایشان بودند نیز همینگونه شرک خود را تکذیب نمودند تا اینکه بأس و شدت ما را چشیدند. به ایشان بگو: ”آیا علمی در نزد شماست که آن را برای ما بیرون آورید؟! متابعت نمیکنید مگر پندار و گمان خود را و براساس خَرص و تخمین و شک و تخیّل و پندار حرکت میکنید و کارهای خود را بر این اساس قرار میدهید.“» (محقق)
سوره یونس (١٠) آیه ٣٦:
﴿وَمَا يَتَّبِعُ أَكۡثَرُهُمۡ إِلَّا ظَنًّا إِنَّ ٱلظَّنَّ لَا يُغۡنِي مِنَ ٱلۡحَقِّ شَيًۡٔا إِنَّ ٱللَهَ عَلِيمُۢ بِمَا يَفۡعَلُونَ﴾.
معادشناسی، ج ٥، ص ٢٩٣:
«و اکثریتِ از مردمان مشرک پیروی نمیکنند مگر از گمان و پندار؛ و حقّاً که گمان، انسان را از حق بینیاز نمیکند. و خداوند به آنچه آنها بهجای میآورند داناست.»
سوره یونس (١٠) آیه ٦٦:
﴿أَلَآ إِنَّ لِلَّهِ مَن فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَن فِي ٱلۡأَرۡضِ وَمَا يَتَّبِعُ ٱلَّذِينَ يَدۡعُونَ مِن دُونِ ٱللَهِ شُرَكَآءَ إِن يَتَّبِعُونَ إِلَّا ٱلظَّنَّ وَإِنۡ هُمۡ إِلَّا يَخۡرُصُونَ﴾.
ترجمه: «تحقیقاً هرکه در آسمانها و هرکه در زمین است ملک طلق خداوند میباشد. و آنان که غیرخدا شریکانی را میخوانند و پرستش مینمایند، پیروی نمیکنند مگر از گمانهای خود، و افکار خود را پایهگذاری نمینمایند مگر بر خرص و تخمین.» (محقق)
سوره حجرات (٤٩) آیه ١٢:
﴿يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱجۡتَنِبُواْ كَثِيرٗا مِّنَ ٱلظَّنِّ إِنَّ بَعۡضَ ٱلظَّنِّ إِثۡمٞ وَ لَا تَجَسَّسُواْ وَلَا يَغۡتَب بَّعۡضُكُم بَعۡضًا أَيُحِبُّ أَحَدُكُمۡ أَن يَأۡكُلَ لَحۡمَ أَخِيهِ مَيۡتٗا فَكَرِهۡتُمُوهُ وَٱتَّقُواْ ٱللَهَ إِنَّ ٱللَهَ تَوَّابٞ رَّحِيمٞ﴾.
نور ملکوت قرآن، ج ١، ص ١٩٦:
«ای کسانی که ایمان آوردهاید، از بسیاری از گمانها و پندارها واجب است پرهیز کنید؛ زیرا که برخی از پندارها و گمانها گناه است. و نباید در کار همدیگر تجسس و تفحص کنید؛ و نباید بعض از شما غیبت بعضی از شما را بنمایند؛ آیا میشود که یکی از شما گوشت بدن برادر مرده خود را دوست داشته باشد که بجود و بخورد؟! نه، اینطور نیست؛ بلکه شما از این کار بدتان میآید و آن را ناپسند و ناخوشایند دارید. و خود را در عصمت و مصونیت خداوند درآورید که حقّاً خداوند بسیار به بندگانش رجوع دارد و توبۀ آنها را میپذیرد و به ایشان رحیم و مهربان است.»
سوره نجم (٥٣) آیه ٢٧ و ٢٨:
﴿إِنَّ ٱلَّذِينَ لَا يُؤۡمِنُونَ بِٱلۡأٓخِرَةِ لَيُسَمُّونَ ٱلۡمَلَـٰٓئِكَةَ تَسۡمِيَةَ ٱلۡأُنثَىٰ * وَمَا لَهُم بِهِۦ مِنۡ عِلۡمٍ إِن يَتَّبِعُونَ إِلَّا ٱلظَّنَّ وَإِنَّ ٱلظَّنَّ لَا يُغۡنِي مِنَ ٱلۡحَقِّ شَيۡٔٗا﴾.
معاد شناسی، ج ٥، ص ٢٩٤:
«بهدرستی که آن کسانی که به آخرت ایمان نیاوردهاند، فرشتگان را مؤنّث میدانند و بهنام مؤنّث آنان را ذکر میکنند، درحالیکه برای این معنی علم و حجتی ندارند و برهان و دلیلی اقامه نمیکنند. آنان فقط از مجرد گمان پیروی میکنند؛ و معلوم است که پندار و گمان، انسان را از حق بینیاز نمیکند.»
- [ادامه تعلیقه صفحه قبل] سوره انعام (٦) آیه ١٤٨: