
عنوان بصری ج۲
جلد دوم از مجموعۀ «عنوان بصری» حاصل مجالس حضرت آیتاللَه حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه در «شرح حدیث عنوان بصری» میباشد که طی سالیانی متمادی برای رفقا و شاگردان سلوکی و پویندگان مکتبِ عرفان و توحید ایراد فرمودهاند، که همراه با ویرایش به زیور طبع آراسته شده است. تبیین ظرائف ژرفِ تربیتی و سلوکی با بیانی روان و شیوا، همراه با ذکر مصادیق، امثله و حکایات متنوّع از شاخصههای این کتاب شریف بوده که در نوع خود بینظیر میباشد. مجلد دوم از این مجموعه، در موضوع «حقیقت وِرد و ذکر» و تبیینِ «ملاک ذکر حقیقی» و «رابطه ذکر با توحید» به ساحت علم و فضیلت تقدیم میگردد. اهم مطالب مندرج در این مجلد: • نیازمندی روح به ذکرْ همانندِ احتیاج جسم به تغذیه • قلب مؤمن تنها جایگاه تجلیّات ذاتیّ خداوند • تأثیر ذکر در جلای قلب و قطع تعلّق از دنیا • ذکر یعنی توجّه به جنبۀ ربطی موجودات • اختراعات اخیره، برای اهل عرفان است! • افتخار مولانا و حافظ به خاکساری ائمه علیهمالسلام • ضرورت ذکر در عین اشتغال به امور دنیوی • لزوم فراهمسازی شرایط کمالی انسان، در حکومت اسلام، جهت ایجاد آرامش فکری • انتساب قوای الهی به خود، بزرگترین خطر سالک • احساس بینیازی معنوی، بزرگترین مرض روحی • کاریزما، بزرگترین آفت در سیر و سلوک • تأثیر بیداری بینالطلوعین در قوای فکری انسان • ضرورت ذکر در انکشاف حقایق توحیدی • دیدگاه توحیدی و پدرانۀ رسولخدا نسبت به کفّار • لزوم توجه به اسمای حُسنای الهی در هنگام ذکر • به کارگیری اسماء و صفات الهی در زندگی روزمره • ضرورت استمرار اذکار و تمرینِ پیادهسازی آن در زندگی
عنوان بصری ج۲
65مسئله ازاینقرار است که: همۀ ما این قضایا را شوخی پنداشته و در آن مسامحه میکنیم. قلبی را که جایگاه تجلّی رحمان است، به ریاسات دنیا، تجمّل و تخیّل، بگیروببند، افترا زدن به اینوآن و از هر عملی فروگذار نکردن، آلوده و ملوّث کرده و زیر پای خود لگدمال نمودهایم. عاقل آن کسی است که این مطالب را حقیقتاً ادراک کند و به آن ترتیباثر دهد و به فکر بدبختی و بیچارگی خودش باشد.
یاد خدا، پادزهر توجه به دنیا
حال برای اینکه از توجه به دنیا منصرف شویم و قلبها دوباره به آن صفای سابق خود برگردد، به این احتیاج داریم که پیوسته توجه به مبدأ را در خود زیاد کنیم. بهعبارتدیگر پادزهر توجه به دنیا یاد ثابتات است، و هیچ ثبوت و قرار و اتقانی بیشتر از ثبوت حضرت حق نیست؛ حتی پیغمبر اکرم و ائمه علیهم السّلام نیز وسیلۀ حرکت ما بهسوی حضرت حق هستند؛ و این مسئلهای است که نباید آن را فراموش نمود.
غیرممکن بودن حرکت بهسوی پروردگار بدون توجه به ولایت کلّیۀ الهیّه
گرچه این مسئله بهجای خود محفوظ است که بدون توجه به مقام ولایت کلّیۀ الهیّه و بدون ابتهال و تضرع نسبت به ائمۀ معصومین علیهم السّلام ابداً نمیتوان قدمازقدم برداشت و هر ذرهای اگر بخواهد حرکتی بهسوی خدا داشته باشد، باید بهواسطۀ توجه و تضرع نسبت به مقام ولایتِ حضرت بقیةالله ارواحنا فداه باشد، ولی نباید صرفاً بر وضعیت ظاهری امام دل بست و بر حیات بدن او متکی بود؛ زیرا بالاخره پیغمبر و امام هم روزی از دنیا خواهند رفت و این بدن بهروی زمین خواهد افتاد.
حقیقت ولایت عین توحید است
اگر به این ظاهر دل خوش کنیم و بگوییم که الحمدلله ما با امیرالمؤمنین هستیم، به منزلش رفتوآمد داریم و میگوییم و میخندیم و بنابراین دیگر کار ما تمام است، اشتباه کردهایم؛ زیرا روزی ابنملجم میآید و بر فرق مطهر شمشیری میزند و آن حضرت هم عیناً مانند دیگران از دنیا میرود و به شهادت میرسد؛ بنابراین باید به حقیقتی دل بست که آن حقیقت ازبینرفتنی نباشد؛ و آن حقیقت، ولایت امام علیه السّلام است که عین توحید است.
