عنوان بصری ج۲
جلد دوم از مجموعۀ «عنوان بصری» حاصل مجالس حضرت آیتاللَه حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه در «شرح حدیث عنوان بصری» میباشد که طی سالیانی متمادی برای رفقا و شاگردان سلوکی و پویندگان مکتبِ عرفان و توحید ایراد فرمودهاند، که همراه با ویرایش به زیور طبع آراسته شده است. تبیین ظرائف ژرفِ تربیتی و سلوکی با بیانی روان و شیوا، همراه با ذکر مصادیق، امثله و حکایات متنوّع از شاخصههای این کتاب شریف بوده که در نوع خود بینظیر میباشد. مجلد دوم از این مجموعه، در موضوع «حقیقت وِرد و ذکر» و تبیینِ «ملاک ذکر حقیقی» و «رابطه ذکر با توحید» به ساحت علم و فضیلت تقدیم میگردد. اهم مطالب مندرج در این مجلد: • نیازمندی روح به ذکرْ همانندِ احتیاج جسم به تغذیه • قلب مؤمن تنها جایگاه تجلیّات ذاتیّ خداوند • تأثیر ذکر در جلای قلب و قطع تعلّق از دنیا • ذکر یعنی توجّه به جنبۀ ربطی موجودات • اختراعات اخیره، برای اهل عرفان است! • افتخار مولانا و حافظ به خاکساری ائمه علیهمالسلام • ضرورت ذکر در عین اشتغال به امور دنیوی • لزوم فراهمسازی شرایط کمالی انسان، در حکومت اسلام، جهت ایجاد آرامش فکری • انتساب قوای الهی به خود، بزرگترین خطر سالک • احساس بینیازی معنوی، بزرگترین مرض روحی • کاریزما، بزرگترین آفت در سیر و سلوک • تأثیر بیداری بینالطلوعین در قوای فکری انسان • ضرورت ذکر در انکشاف حقایق توحیدی • دیدگاه توحیدی و پدرانۀ رسولخدا نسبت به کفّار • لزوم توجه به اسمای حُسنای الهی در هنگام ذکر • به کارگیری اسماء و صفات الهی در زندگی روزمره • ضرورت استمرار اذکار و تمرینِ پیادهسازی آن در زندگی
مرتب سازی:
عنوان بصری ج۲
58فرمودند: «مقصودم جنگ با نفس امّاره است!» و مسئله را برگرداندند و عوض کردند!1
آقا جان! تو راه خودت را برو و به این وهابیها و خندق کشیدن کاری نداشته باش! دو روز بیشتر عمر نمیدهند و باید از این دو روز بهنحو احسن استفاده نمود. ما در موقعیت بسیار حساسی قرار داریم که دیگر بههیچوجه این وضعیت برای ما تکرار نخواهد شد.
امیرالمؤمنین علیه السّلام: یاد خدا موجب صفای دلهاست
باری، امیرالمؤمنین علیه السّلام در ذیل آیۀ شریفۀ﴿رِجَالٞ لَّا تُلۡهِيهِمۡ تِجَٰرَةٞ وَلَا بَيۡعٌ عَن ذِكۡرِ ٱللَهِ﴾ ؛2 «مردانی که تجارت و بیع و دادوستد در این دنیا آنها را از یاد خدا بازنمیدارد» در نهجالبلاغه میفرمایند:
إنَّ الله سبحانَهُ جَعَلَ الذِّکرَ جَلاءً لِلقُلوبِ؛3 «خداوند ذکر و یاد خودش را
- مطلع انوار، ج ٢، ص ٣٥.
- سوره نور (٢٤) آیه ٣٧.
- نهج البلاغة (عبده) ج ٢، ص ٢١١. معادشناسی، ج ٢، ص ٧٨:
«إنَّ اللهَ سبحانَهُ جَعَلَ الذِّکرَ جَلاءً لِلقلوبِ، تَسمَعُ بهِ بَعدَ الوَقرَةِ، و تُبصِرُ بهِ بَعدَ العُشوَةِ، و تَنقادُ بهِ بَعدَ المُعانَدَةِ.
و ما بَرِحَ للّهِ ـ عَزَّت آلاؤُهُ ـ فی البُرهَةِ بَعدَ البُرهَةِ و فی أزمانِ الفَتَراتِ، عِبادٌ ناجاهُم فی فِکرِهِم و کَلَّمَهُم فی ذاتِ عُقُولِهِم، فاستَصبَحوا بِنورِ یقظَةٍ فی الأسماعِ وَ الأبصارِ و الأفئِدَةِ.
یذَکِّرونَ بِأیّامِ اللهِ، و یخَوِّفونَ مقامَهُ بِمنزلةِ الأدِلّةِ فی الفَلَواتِ. مَن أخَذَ القَصدَ حَمِدوا إلیهِ طریقَهُ و بَشَّروهُ بالنّجاةِ، و مَن أخَذَ یمینًا و شِمالًا ذَمّوا إلیهِ الطّریقَ و حَذَّروهُ مِنَ الهَلَکةِ، و کانوا کذلکَ مَصابیحَ تلکَ الظّلماتِ و أدلّةَ تلکَ الشّبُهاتِ.
و إنّ لِلذِّکرِ لَأهلًا أخَذوهُ مِنَ الدّنیا بَدَلًا، فَلَم تَشغَلهُم تِجارةٌ و لا بَیعٌ عنهُ؛ یقطَعونَ بهِ أیامَ الحیاةِ، و یهتِفونَ بالزّواجِرِ عن مَحارِمِ اللهِ فی أسماعِ الغافلینَ. و یأمُرونَ بالقِسطِ و یأتَمِرونَ بهِ، و ینهَونَ عنِ المُنکَرِ و یتَناهَونَ عنه.
فکَأنَّما قَطَعوا الدّنیا إلی الآخرةِ و هُم فیها، فشاهَدوا ما وَراءَ ذلکَ. فکَأنَّما اطَّلَعوا غُیوبَ أهلِ البَرزَخِ [ادامه در صفحه بعد]