
عنوان بصری ج۲
جلد دوم از مجموعۀ «عنوان بصری» حاصل مجالس حضرت آیتاللَه حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه در «شرح حدیث عنوان بصری» میباشد که طی سالیانی متمادی برای رفقا و شاگردان سلوکی و پویندگان مکتبِ عرفان و توحید ایراد فرمودهاند، که همراه با ویرایش به زیور طبع آراسته شده است. تبیین ظرائف ژرفِ تربیتی و سلوکی با بیانی روان و شیوا، همراه با ذکر مصادیق، امثله و حکایات متنوّع از شاخصههای این کتاب شریف بوده که در نوع خود بینظیر میباشد. مجلد دوم از این مجموعه، در موضوع «حقیقت وِرد و ذکر» و تبیینِ «ملاک ذکر حقیقی» و «رابطه ذکر با توحید» به ساحت علم و فضیلت تقدیم میگردد. اهم مطالب مندرج در این مجلد: • نیازمندی روح به ذکرْ همانندِ احتیاج جسم به تغذیه • قلب مؤمن تنها جایگاه تجلیّات ذاتیّ خداوند • تأثیر ذکر در جلای قلب و قطع تعلّق از دنیا • ذکر یعنی توجّه به جنبۀ ربطی موجودات • اختراعات اخیره، برای اهل عرفان است! • افتخار مولانا و حافظ به خاکساری ائمه علیهمالسلام • ضرورت ذکر در عین اشتغال به امور دنیوی • لزوم فراهمسازی شرایط کمالی انسان، در حکومت اسلام، جهت ایجاد آرامش فکری • انتساب قوای الهی به خود، بزرگترین خطر سالک • احساس بینیازی معنوی، بزرگترین مرض روحی • کاریزما، بزرگترین آفت در سیر و سلوک • تأثیر بیداری بینالطلوعین در قوای فکری انسان • ضرورت ذکر در انکشاف حقایق توحیدی • دیدگاه توحیدی و پدرانۀ رسولخدا نسبت به کفّار • لزوم توجه به اسمای حُسنای الهی در هنگام ذکر • به کارگیری اسماء و صفات الهی در زندگی روزمره • ضرورت استمرار اذکار و تمرینِ پیادهسازی آن در زندگی
عنوان بصری ج۲
119خداوند میفرماید: ﴿إِذۡ يَتَلَقَّى ٱلۡمُتَلَقِّيَانِ عَنِ ٱلۡيَمِينِ وَعَنِ ٱلشِّمَالِ قَعِيدٞ﴾؛1 یعنی اگر میخواهی این مردم را گول بزنی، بزن، اما ملائکهای را که بر شانۀ چپ و راست تو هستند دیگر نمیتوانی گول بزنی!
در بیان حقیقت نامۀ اعمال و کیفیت مشاهدۀ آن توسط انسان
اینطور نیست که وقتی آن دو ملک پروندۀ انسان را میآورند، شخصی بگوید به ما دروغ بستهاند و آنها هم بگویند الآن به دادگاه میرویم تا قاضی براساس شواهد و مدارک قضاوت کند؛ بلکه پرونده را میآورند و هرچه فرد بگوید: «این مَلَک با من حسابی داشته و بیجهت برایم تهمت و غیبت و کلاهبرداری نوشته است» فایدهای ندارد. آن موقعیتی را که او در منزلش در روز جمعه، ساعت یازدهونیم دروغی گفته و یا به عیالش تهمتی زده و او در آنجا مظلوم واقع شده و نتوانسته از خودش دفاع کند، آن صحنه را میآورند و به انسان نشان میدهند.
البته اینکه عرض شد آن صحنه را به انسان نشان میدهند، به این معنا نیست که فیلمی را نشان بدهند و آن فرد هم بگوید این فیلم را از قسمتهای مختلف بریدهاند و مونتاژ کردهاند و من این محکمه را قبول ندارم؛ فیلم نشان نمیدهند، بلکه وجود شخص را در آن صحنه به او نشان میدهند.
اینکه شما الآن در اینجا نشستهاید و این چراغها و رفقا و بنده را میبینید، واقعیتی است که با چشم و گوش و تمام وجود خود آن را لمس میکنید؛ این واقعیتِ حضور، فیلم و نوار نیست.
الان ساعت دوازده و سیزده دقیقه و چند ثانیه است2 و ما حضور خود را در
- سوره ق (٥٠) آیه ١٧. معادشناسی، ج ١، ص ٨٧:
«در آن هنگامی که دو فرشتۀ بزرگوار ما که ازطرف راست و چپ نشسته و بر اعمال خیر و شرّ او اطلاع دارند، هر فعلی که از نیک و بد انجام دهد تلقّی نموده و بگیرند و ضبط کنند.» - الآن وقت نماز است و باید صحبت را تمام کنیم. ما اعتراف میکنیم که پیغمبر نیستیم، اما نباید در بیان مسئله خیانت کنیم؛ لذا برای اینکه اهمیت نماز اول وقت را بدانیم، این روایت را در اینجا نقل میکنیم:
روزی پیغمبر اکرم صلّی الله علیه و آله و سلّم برای مردم صحبت میکردند که وقت نماز ظهر رسید. حضرت صحبت خود را قطع کردند و از منبر پایین آمدند و بعد دوباره به صحبت ادامه دادند.
- سوره ق (٥٠) آیه ١٧. معادشناسی، ج ١، ص ٨٧:
