عنوان بصری ج۱

این مسأله صحبت کرده‌اند، و البتّه بعضی از مسائل را هم در آنجا حذف کرده بودند.

عدم توجّه به همین نکته موجب بروز اشکالات و اختلافاتی در بین افراد می‌شود که چرا فلانی این‌طور و فلانی آن‌طور است؟ چرا فلانی دارای این افکار و فلان شخص دارای این روش است؟ چون هر کدام از ما می‌خواهیم منش و مشی و منهج افراد دیگر را با فکر و منش و خصوصیّات نفسانی خود لحاظ کنیم؛ درحالی‌که اگر ما به جای آن فردِ مورد اعتراض بودیم و خصوصیّات نفسانی او را داشتیم، همان عمل و کاری را انجام می‌دادیم که او الآن انجام می‌دهد.

نقش پدیده‌ها و ارتباطات در برداشت و ادراک انسان

در اینجا دیگر مطلب خیلی عجیب است که چطور برداشت و ادراک افراد از مسائل و مطالب و قضایا، تفاوت می‌کند و مختلف است! ذهنیّات و خصوصیّات نفسانی در اینجا نقش مهمّی دارد؛ موقعیّت انسان در قبال پدیده‌ها و مسائلی که در حول و حوش او می‌گذرد، در برداشت انسان مؤثّر است. مثلاً شخصی که با افراد متعدّدی در ارتباط است و با آنها حشر و نشر و نشست و برخاست دارد، در قبال یک مسأله جوری نظر می‌دهد که با آن شخصی که در اطاق خود نشسته و در را به روی خود بسته و با کسی ارتباط ندارد تفاوت می‌کند؛ این اختلاف نظر مربوط به پدیده‌هائی است که در اطراف و جوانب انسان وجود دارد.

نقش زمان و مکان در ادراک انسان

نکته مهم و دقیق در این مسأله‌ همان قضیّه‌ای است که امروزه آقایان از آن به نقش زمان و مکان تعبیر می‌آورند.¹ البتّه مقصود ما از نقش زمان و مکان نه به این معنائی است که الآن مصطلح است؛ چراکه این معنا از نظر ما دارای اشکال است و مقصود ما همان توجیه صحیح از این مسأله است.

لذا مشاهده می‌کنیم شخصی که در یک موقعیّت خاصّی قرار می‌گیرد برداشت و استنباط او از احکام و تعابیر متفاوت است؛ من باب مثال کسی که در دِه