
عنوان بصری ج۱
جلد اول از مجموعۀ «عنوان بصری» حاصل مجالس حضرت آیتاللَه حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه در «شرح حدیث عنوان بصری» میباشد که طی سالیانی متمادی برای رفقا و شاگردان سلوکی و پویندگان مکتبِ عرفان و توحید ایراد فرمودهاند، که همراه با ویرایش به زیور طبع آراسته شده است. تبیین ظرائف ژرفِ تربیتی و سلوکی با بیانی روان و شیوا، همراه با ذکر مصادیق، امثله و حکایات متنوّع از شاخصههای این کتاب شریف بوده که در نوع خود بینظیر میباشد. مجلد اول از این مجموعه در موضوع «ولایت و هدایت» و تبیینِ «حقیقت هدایت باطنی» و «کیفیت دستگیری اولیایالهی» و «چگونگی سیر سالک در صورت نبود استاد کامل» به ساحت علم و فضیلت تقدیم میگردد. اهم مطالب مندرج در این مجلد: • اهمیّت حدیث عنوان بصری در سلوک راه خدا • هدایت و دستگیری امام، ملکوتی است و خارج از زمان و مکان • ولایت یعنی احاطۀ عِلّی و واقعی بر همۀ مقدّرات و نفوس • سالک باید خود را با قضا و قدر الهی تطبیق دهد • در هیچ زمانی راه رسیدن به خدا مسدود نیست • آیا هدایت پروردگار منوط به ارتباط ظاهری با امام است؟ • یکیبودن هدایتگریِ امام در ظهور و غیبت • بیفایدهبودن قُرِب ظاهری با با ولیّ خدا، در صورت عدم اتصال باطنی • شرط سلوکْ خلوص و تسلیم است، نه حضور امام و ولیّ • سالک باید مثل کسی باشد که شب امتحانش را میگذراند • گاهی صلاحِ سالک، در عدمِ وصول به ولیّ خداست • بعضیها راه نرفته سالکاند! • شمّهای از اسرار توحیدی و عرفانی در روز عاشورا
عنوان بصری ج۱
67ـ علی نبیّنا و آله و علیه السّلام ـ نخواهد رسید.
آیا در چنین شرایطی عقل و منطق و وجدان اقتضاء میکند که حضرت موسی آن گوسفند و برّه را به حال خود رها کرده و بگوید: حال که تو نمیفهمی من برای چه به دنبالت میدوم، به هر جا که میخواهی برو، و ما و عمر ما را هم اینقدر بیهوده تلف نکن؟!
عمل پیامبران و اولیاء بر طبق عقل و منطق خود است نه بر طبق تمنّیات مردم
قطعاً جواب منفی است؛ زیرا وجدان و عقل و منطق یک پیغمبر اقتضاء میکند که: با مردم و سایر موجودات بر طبق فکر خود عمل کند، نه بر طبق تمنّیات آنها، و إلاّ او دیگر پیغمبر نیست و با سایر مردم فرقی نخواهد داشت. و این نکتهای بسیار دقیق و باریک است.
بسیاری از انبیاء میفرمودند: ما اصلاً اجری از شما نمیخواهیم؛1 زیرا راحتی ما به این است که در منازل خود بنشینیم و به کسی کاری نداشته باشیم. ما که به دنبال دنیا و ریاست نیستیم و لذا برای ما خیلی بهتر است که به دنبال کار خود برویم و از مردم منعزل باشیم.
﴿قُلۡ مَآ أَسَۡٔلُكُمۡ عَلَيۡهِ مِنۡ أَجۡرٍ إِلَّا مَن شَآءَ أَن يَتَّخِذَ إِلَىٰ رَبِّهِۦ سَبِيلٗا﴾2؛ «من از شما اجری نمیطلبم مگر اینکه شخصی بخواهد راه هدایت به سوی خدا را پیدا بکند.»
حال صحبت در این است: اینکه پیامبرانی میفرمایند اجر ما هدایت شماست، آیا بدین معنا است که اگر شما هدایت شوید برای ما از اموال و هدایا و فواکه و میوههای باغهایتان میآورید؟! قطعاً چنین نیست. آنها میگویند: آن پولها و فواکه و هدایا و همۀ آن نعمتهای ظاهری ارزانی و مبارک خودتان باد؛ بلکه بر اساس آیات قرآن پیغمبران میگویند: اجر ما فقط این است که شما هدایت پیدا کنید!
- رجوع شود به رساله مودّت، گفتار اوّل، ص ٢٩ إلی ٤٠.
- سوره الفرقان (٢٥) آیه ٥٧.
