عنوان بصری ج۱
جلد اول از مجموعۀ «عنوان بصری» حاصل مجالس حضرت آیتاللَه حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه در «شرح حدیث عنوان بصری» میباشد که طی سالیانی متمادی برای رفقا و شاگردان سلوکی و پویندگان مکتبِ عرفان و توحید ایراد فرمودهاند، که همراه با ویرایش به زیور طبع آراسته شده است. تبیین ظرائف ژرفِ تربیتی و سلوکی با بیانی روان و شیوا، همراه با ذکر مصادیق، امثله و حکایات متنوّع از شاخصههای این کتاب شریف بوده که در نوع خود بینظیر میباشد. مجلد اول از این مجموعه در موضوع «ولایت و هدایت» و تبیینِ «حقیقت هدایت باطنی» و «کیفیت دستگیری اولیایالهی» و «چگونگی سیر سالک در صورت نبود استاد کامل» به ساحت علم و فضیلت تقدیم میگردد. اهم مطالب مندرج در این مجلد: • اهمیّت حدیث عنوان بصری در سلوک راه خدا • هدایت و دستگیری امام، ملکوتی است و خارج از زمان و مکان • ولایت یعنی احاطۀ عِلّی و واقعی بر همۀ مقدّرات و نفوس • سالک باید خود را با قضا و قدر الهی تطبیق دهد • در هیچ زمانی راه رسیدن به خدا مسدود نیست • آیا هدایت پروردگار منوط به ارتباط ظاهری با امام است؟ • یکیبودن هدایتگریِ امام در ظهور و غیبت • بیفایدهبودن قُرِب ظاهری با با ولیّ خدا، در صورت عدم اتصال باطنی • شرط سلوکْ خلوص و تسلیم است، نه حضور امام و ولیّ • سالک باید مثل کسی باشد که شب امتحانش را میگذراند • گاهی صلاحِ سالک، در عدمِ وصول به ولیّ خداست • بعضیها راه نرفته سالکاند! • شمّهای از اسرار توحیدی و عرفانی در روز عاشورا
مرتب سازی:
عنوان بصری ج۱
142مطالبی که اصحاب و بزرگان بیان کردهاند بگوید تا مردم استفاده کنند، نه اینکه فقط بنشینند و گریه کنند و بروند.
ما گمان میکنیم اقامۀ مجالس عزا فقط به این است که بیاییم و بنشینیم و برویم؛ یعنی از نظر ما نفس شرکت در این مجلس مطلوبیّت دارد، در حالیکه قضیّه این نیست. امام حسین علیه السّلام در روز عاشورا حتّی به ما که امشب در اینجا نشستهایم پیغام داده است و مطالب آن حضرت در روز عاشورا برای امروز و امشب ما است، مطالب حضرت سجاد و حضرت زینب و سایر ائمّه علیهم السّلام برای امروز و امشب ما است.
آنوقت ما پوست را گرفتیم و از مغز و نتیجه و مطلوب غافل شدیم و اصلاً با آن کاری نداریم؛ یعنی شعار و ظاهر را حفظ کردیم، ولی بهطور کلّی بقیّه مطالب را کنار گذاشتیم.1
اگر فرضاً عاشورای دیگری تکرار شود ما در کدام سپاه قرار داریم؟
امام حسین در روز عاشورا برای ما این پیام را داد که اگر عاشورای مجدّدی تکرار شود، نکند که ما در لشکر عمر سعد باشیم! مگر افراد لشگر عمرسعد ریشتراش و کراواتی بودند؟! آنها هم اهل نماز و روزه بودند. عمرسعد (پسر سعد وقّاص) امام جماعت و عالم کوفه بود، و همینطور شمر بن ذیالجوشن کسی بود که خیلی از افراد او را برای ادای شهادت در محاکم قضائی میبردند.
این افراد آنچنان که در عکسها با سبیلهای از بناگوش دررفته معرّفی میشوند، نبودهاند. شمر از فرماندهان و سرلشگران جنگ صفّین بود، و در رکاب أمیرالمؤمنین شمشیر میزد، و حتّی شمشیری به صورتش خورد که اگر قدری محکمتر خورده بود، شهید شده بود!2
- رجوع شود به اسرار ملکوت، ج ٢، ص ١٨٨تا ٢١٠؛ اربعین درفرهنگ شیعه، ص ٤٩ إلی ٧٢.
- وقعة الصفین، ص ٢٦٧.