اسرار ملکوت ج1

هر آنچه که مأمور گشتی عمل نما!﴾ ـ و نگفت به آنچه در خواب دیده‌ای ـ ﴿إن‌شاءالله مرا استوار و پا بر جا و صبور خواهی یافت.﴾“»

”فَلَمّا عَزَمَ عَلَی ذِبحِهِ فَداهُ اللهُ بِذِبحٍ عَظیمٍ بِکَبشٍ أملَحَ یَأکُلُ فی سَوادٍ و یَشرَبُ فی سَوادٍ و یَنظُرُ فی سَوادٍ و یَمشِی فی سَوادٍ و یَبولُ فی سَوادٍ و یَبعَرُ فی سَوادٍ. و کانَ یَرتَعُ قَبلَ ذَلِکَ فی رِیاضِ الجَنَّةِ أربَعینَ عامًا. و ما خَرَجَ مِن رَحِمٍ أُنثَی، و إنَّما قالَ اللهُ لَهُ عَزَّوَجَلَّ: ﴿كُن فَيَكُونُ﴾.¹ فَکانَ لِیَفدِیَ بِهِ إسماعیلَ. فَکُلُّ ما یُذبَحُ فی مِنَی فَهُوَ فِدیَةٌ لِإسماعیلَ إلَی یَومِ القیامَةِ. فَهَذا أحَدُ الذَّبیحَینِ.

و أمّا الآخَرُ: فَإنَّ عَبدَالمُطَلِّبَ کانَ تَعَلَّقَ بِحَلقَةِ بابِ الکَعبَةِ و دَعا اللهَ أن یَرزُقَهُ عَشرَةَ بَنینَ، و نَذَرَ لِلَّهِ عَزَّوَجَلَّ أن یَذبَحَ واحِدًا مِنهُم مَتَی أجابَ اللهُ دَعوَتَهُ. فَلَمّا بَلَغُوا عَشرَةً قالَ: قَد وَفَی اللهُ لی فَلَأُوفِیَنَّ لِلَّهِ عَزَّوَجَلَّ. فَأدخَلَ وُلدَهُ الکَعبَةَ و أسهَمَ بَینَهُم، فَخَرَجَ سَهمُ عَبدِاللهِ أبی رَسولِ اللهِ صَلَّی اللهُ علَیهِ و آلِهِ و سَلَّمَ و کانَ أحَبَّ وُلدِهِ إلَیهِ. ثُمَّ أجالَها ثانِیَةً فَخَرَجَ سَهمُ عَبدِاللهِ. ثُمَّ أجالَها ثالِثَةً فَخَرَجَ سَهمُ عَبدِاللهِ. فَأخَذَهُ و حَبَسَهُ و عَزَمَ عَلَی ذِبحِهِ.“

«پس زمانی که عازم بر ذبح فرزندش حضرت اسماعیل شد، خدای متعال او را به عوض قربانی بزرگی زنده نگاه داشت و گوسفند نرِ بزرگی را فدای او نمود؛ گوسفندی بسیار زیبا و ملیح که از زیادی فربهی در سایۀ خود آب و علف می‌خورد و نگاه می‌کرد و راه می‌رفت و زائدۀ او نیز در آن قرار می‌گرفت. و قبل از آنکه به زمین فرستاده شود به مدّت چهل سال در باغ‌های بهشت به چرا مشغول بود. او از مادری متولد نشده بود، بلکه به ارادۀ تکوینی پروردگار تکوّن و خلقت یافته بود. خدای متعال آن گوسفند را فدای اسماعیل قرار داد. پس هر گوسفندی که در مِنی توسّط حجّاج در روز دهم ذبح شود تا روز قیامت فدیه و قربانی حضرت اسماعیل محسوب می‌شود. پس این یکی از دو قربانی است که رسول خدا به آنها اشاره فرموده است.