
امام شناسی ج5
جلد پنجم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «حقیقت ولایت و رابطۀ آن با توحید» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • تحقیق معنای لغوی و اصطلاحی «ولایت» و اقسام آن از «ولایت تکوینی و تشریعی» • پیمودن طریق ولایت مبتنی بر چشمپوشی از همه چیز جز خداست • عارفان حق، ذات خداوند را عبادت میکنند • انسان کامل متحقّق به ولایت مطلقۀ خداست • ولایت عین توحید بوده و برای قوامِ عالَم ضروری است • ولایت ولیّ خدا همچون صورت و نقشِ ولایت کلیۀ الهیه است • لقاء امام زمان علیهالسلام را برای «کشف ولایت» و «لقاء خدا» باید خواست • مهم معرفت به حقیقت امام زمان علیهالسلام است نه تشرّف به حضور مادیِ ایشان • انحرفات عقیدتی فرقۀ وهابیت در توحید • انحرفات طائفۀ شیخیه در قائل شدن به وجودِ استقلالی برای امام • تفسیر «آیۀ ولایت» و پاسخ به شبهاتِ وارده بر مفاد این آیه
امام شناسی ج5
93او و به تصرّف او در عوالم علوى و سفلى خود محفوظ است.
و لهذا هیچیک از موجودات خارجیّه و حقایق عالم و ارواح عالم، قدرت بر باز کردن خزینههاى الهیّه و تصرّف کردن در آنها را ندارند مگر با اذن و اجازه این کامل، چون او داراى اسم اعظم خداست که به واسطه آن عالم نشو و نما دارد.
و بنابر این هیچ یک از معانى از عالم باطن به ظاهر بیرون نمىآید، و خارج نمىشود، مگر با حکم او، و هیچ چیزى از عالم ظاهر به باطن نمىرود و داخل نمىشود مگر به أمر او، و اگر چه خودش به واسطه غلبه عالم بشریّت بر این دخول و خروج جاهل باشد».
تا آنکه گوید: وَ قَدْ صَرَّحَ شَیْخُنَا (رض) فی کِتَابِ الْمِفْتَاحِ أنَّ مِنْ عَلامَاتِ الْکَامِلِ أنْ یَقْدِرَ عَلَی الإحْیَآءِ وَ الإمَاتَةِ و أمْثَالِهِمَا1.
«و شیخ ما تصریح کرده است که انسان کامل، از علاماتش اینست که قدرت بر زنده کردن و میراندن و امثالها را داشته باشد».
گفتار شیخ عبد الکریم جبلى درباره انسان کامل
و شیخ عبد الکریم جیلى در کتاب «انسان کامل» گوید: «بدان که انسان، نسخه حقّ تعالى است، همچنان که رسول خدا صلّى الله علیه و آله و سلّم خبر داده است، آنجا که گفته است: خَلَقَ اللهُ آدَمَ عَلَی صُورَةِ الرَّحْمَنِ «خداوند آدم را بر صورت رحمن آفریده است». و در حدیث دیگر وارد است که: خَلَقَ اللهُ آدَمَ عَلَی صُوَرتِهِ «خداوند آدم را بر صورت خود آفریده است».
و علّتش آنست که خداوند تعالى حَیّ عَلِیم قَادِر مُرِید سَمیع بَصیر وَ مُتَکلِّم است و همچنین انسان حَیّ عَلِیم ـ تا آخر صفات ـ است، و سپس هویّتش با هویّت حقّ، و إنّیّتش با إنّیّت حقّ، و ذاتش با ذات حقّ، و کُلَّش با کلِّ حقّ، و شمولش با شمول حقّ، و خصوصیّتش با خصوصیّت حقّ مقابله دارد.
و از براى انسان کامل مقابله دیگرى با حضرت حقّ است، و آن مقابله با حقایق ذاتیّه اوست.
و بدان که: انسان کامل کسى است که به حکم اقتضاى ذاتى خود،
- . «شرح قیصرى» ص 74.
