
امام شناسی ج5
جلد پنجم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «حقیقت ولایت و رابطۀ آن با توحید» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • تحقیق معنای لغوی و اصطلاحی «ولایت» و اقسام آن از «ولایت تکوینی و تشریعی» • پیمودن طریق ولایت مبتنی بر چشمپوشی از همه چیز جز خداست • عارفان حق، ذات خداوند را عبادت میکنند • انسان کامل متحقّق به ولایت مطلقۀ خداست • ولایت عین توحید بوده و برای قوامِ عالَم ضروری است • ولایت ولیّ خدا همچون صورت و نقشِ ولایت کلیۀ الهیه است • لقاء امام زمان علیهالسلام را برای «کشف ولایت» و «لقاء خدا» باید خواست • مهم معرفت به حقیقت امام زمان علیهالسلام است نه تشرّف به حضور مادیِ ایشان • انحرفات عقیدتی فرقۀ وهابیت در توحید • انحرفات طائفۀ شیخیه در قائل شدن به وجودِ استقلالی برای امام • تفسیر «آیۀ ولایت» و پاسخ به شبهاتِ وارده بر مفاد این آیه
امام شناسی ج5
138کند، داخل در دژ من مىشود، و هر کس داخل دژ من شود از عذاب من در أمان است».
و این روایت را در «جواهر السّنیّة» ص 147 از «عیون» نقل کرده است.
7 ـ در «توحید» صدوق ص 25 روایتى را که در تحت عنوان شماره 1 از «معانى الأخبار» و در تحت عنوان شماره 3 از «عیون» نقل کردیم، بدون هیچ تفاوتى روایت مىکند، از محمّد بن موسى بن متوکّل، تا پایان آن که حضرت در هنگام حرکت راحله فرمود: بِشَرْطِهَا وَ أنَا مِنْ شُرُوطِهَا.
سپس صدوق میگوید: مصنّف این کتاب میگوید: مِنْ شُرُوطِهَا الإقْرَارُ لِلرِّضَا علیهالسّلام بِأنَّهُ إمَامُ مِنْ قِبَلِ اللهِ عزَّوَجلَّ عَلَی الْعِبَادِ مُفْتَرِضُ الطَّاعَةِ عَلَیْهِمْ.
«از شروط کلمه توحید و لا إله الاّ الله، اقرار کردن و اعتراف نمودن است به اینکه حضرت رضا علیهالسّلام از جانب خداوند، إمام واجب الإطاعة بر بندگان خداست».
و عین این تفسیر را صدوق در کتاب «عیون» در ذیل این روایت آورده است.
8 ـ در «توحید» صدوق ص 24 روایتى را که ابو الحسین محمّد بن علىّ بن الشّاه فقیه، در مرورود تحت شماره 5 نقل کردیم، بدون کم و زیاد روایت مىکند، و در «جواهر السّنیّة» ص 156 از «توحید» نقل کرده است.
9 ـ در «توحید» صدوق ص 24 روایتى را که از ابو سعید محمّد بن فضل بن محمّد بن اسحاق مذکّر نیشابورى نقل کردیم، بدون کم و زیاد روایت مىکند.
10 ـ در «امالى» شیخ طوسى ج 2، ص 201 گوید: جماعتى براى ما روایت کردند از ابو المفضّل که گفت: ابو نصر لَیْث بن محمّد بن لَیْث عنبرى إملاء از اصل کتاب خود براى ما حدیث کرد که گفت: حدیث کرد براى ما أحمد بن عبد الصّمد بن مُزَاحم هَرَوى سنه 261، و گفت: حدیث کرد براى ما أبو صَلْت عبد السّلام بن صالح هَرَوى که گفت: چون حضرت رضا علیهالسّلام داخل نیشابور شد من با او بودم، و بعد عین قضیّه را با سلسله سند روایت ذکر مىکند، تا مىرسد به اینجا که: جبرئیل روح الأمین از خداوند تَقَدَّسَتْ أسْمآؤُهُ وَ جَلَّ وَجْهُه خبر داد که قَالَ: اِنِّی اَنَا اللهُ لاَ إلَهَ إلاَّ أنَا وَحْدِی، عِبَادی فَاعْبُدُونِی، وَ لْیُعْلَمْ مَنْ لَقِیَنِی مِنْکُمْ بِشَهادَةِ أنْ لاَ إلَهَ إلاَّ اللهُ مُخْلِصًا بِهَا أَنَّهُ قَدْ دَخَلَ حِصْنِی وَ مَنْ دَخَلَ حِصْنِی أمِنَ مِنْ عَذَابِی.
