امام شناسی ج5

 گفتار امام که در صدر حدیث مى‌فرماید: لاَ یَحْتَمِلُ کسى نمى‌تواند تحمّل آن را کند، و در ذیل حدیث: حَتَّی یَحُدَّهُ مگر آنکه آن را اندازه‌گیرى کند، دلالت دارد بر آنکه حدیث آنان علیهم السّلام داراى مراتبى است، و بعضى از مراتب آن بواسطه اندازه‌گیرى کردن قابل تحمّل است.

 و شاهد بر این گفتار آنکه: در روایت أبو صامت گذشت که: مِنْ حَدِیثِنَا بعضى از احادیث ما قابل تحمّل نیست. و بنابر این، مورد این روایات با روایت اوّل که مى‌فرماید: لاَ یَحْتَمِلُهُ إلاَّ مَلَکٌ مُقَرَّبٌ مورد واحدى است، و مشکّک و داراى مراتب و درجاتى است.

 و همچنین در حکم تعمیم نبوىّ سابق است که فرمود: إنَّا مَعَاشِرَ الأنْبِیَآءِ نُکَلِّمُ النَّاسَ عَلَی قَدْرِ عُقُولِهِمْ.

 و علّت عدم إمکان تحدید و اندازه‌گیرى خلایق، أحادیث آنان را این است که: ظروف آنان که همان حدود وجودى ایشان و ذات ایشان است محدود است، و چون بواسطه آن ظروف تحمّل مى‌کنند آنچه را که تحمّل مى‌کنند، بنابر این آنچه را متحمّل مى‌شوند نیز محدود مى‌گردد.

 و این است همان علّتى که کسى نمى‌تواند حدیث آنان را به کماله و تمامه تحمّل کند، چون أمر غیر محدود است و از حیطه حدود امکانْ خارج، و آن عبارت است از مقام و منزلت ایشان که هیچ حدّى و اندازه‌اى نمى‌تواند آن را تحدید کند و اندازه زند، و این است وَلاَیتِ مُطْلَقَة، و انشاء الله العزیز در بعضى از فصول اخیر این رساله قدرى مبسوطتر از این در این باره سخن مى‌گوئیم.

 و از جمله اخبار، اخبار دیگرى است که موجب تأیید و تقویت مطالب سابق‌