
امام شناسی ج5
جلد پنجم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «حقیقت ولایت و رابطۀ آن با توحید» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • تحقیق معنای لغوی و اصطلاحی «ولایت» و اقسام آن از «ولایت تکوینی و تشریعی» • پیمودن طریق ولایت مبتنی بر چشمپوشی از همه چیز جز خداست • عارفان حق، ذات خداوند را عبادت میکنند • انسان کامل متحقّق به ولایت مطلقۀ خداست • ولایت عین توحید بوده و برای قوامِ عالَم ضروری است • ولایت ولیّ خدا همچون صورت و نقشِ ولایت کلیۀ الهیه است • لقاء امام زمان علیهالسلام را برای «کشف ولایت» و «لقاء خدا» باید خواست • مهم معرفت به حقیقت امام زمان علیهالسلام است نه تشرّف به حضور مادیِ ایشان • انحرفات عقیدتی فرقۀ وهابیت در توحید • انحرفات طائفۀ شیخیه در قائل شدن به وجودِ استقلالی برای امام • تفسیر «آیۀ ولایت» و پاسخ به شبهاتِ وارده بر مفاد این آیه
امام شناسی ج5
100ببینید چگونه خداوند آفرینش را ابتداء کرد، و پس از آن خداوند عالم آخرت را انشاء و ایجاد مىکند، و حقّا که خداوند بر هر کارى تواناست».
اشعار ابن فارض در تحقَّق اسماء و صفات الهى در انسان کامل
ابن فارض که در اشعار عربى در عرفان، همانند حافظ شیرازى در میان پارسىزبانان است، در نظم السّلوک که عبارت از تائیّه کُبْرَاى اوست، مقام انسان کامل را عجیب توصیف کرده است، این قصیده مجموعا هفتصد و شصت و یک بیت است، که تمام مراحل سلوک را با نظم بدیعى و سبک لطیفى آورده است، و ما در اینجا به مقدار مختصرى از اواخر آن که تحقّق أسماء و صفات الهى در انسان کامل است، اکتفا مىکنیم:
وَ إنِّی وَ إنْ کُنْتُ ابْنَ آدَمَ صُورَةً *** فَلِی فِیهِ مَعْنیً شَاهِدٌ بِأبُوَّتِی1 1 وَ نَفْسِی عَلَی حَجْرِ التَّجَلِّی بِرُشدِهَا *** تَجَلَّتْ وَ فی حِجْرِ التَجَلِّی تَرَبَّتِ 2 وَ فِی الْمَهْدِ حِزْبِی الأنْبِیَآءُ وَ فِی عَنَا *** صِری لَوْحِیَ الْمَحْفُوظُ وَالْفَتْحُ سُورَتی 3 وَ قَبْلَ فِصَالِی دُونَ تَکْلِیفِ ظَاهِرِی *** خَتَمْتُ بِشَرْعِی الْمُوضِحِی کُلَّ شِرْعَةِ 4 فَهُمْ وَالاُلَی قالُوا بِقَوْلِهِمْ عَلَی *** صِرَاطِی، لَمْ یَعْدُوا مَوَاطِئَ مِشْیَتِی 5 فَیُمْنُ الدُّعَاةِ السَّابِقِینَ إلَیَّ فِی *** یَمینی وَ یُسْرُ اللاّحِقِینَ بِیَسْرَتِی 6 وَ لاَ تَحْسَبَنَّ الأمْرَ عَنِّیَ خَارِجًا *** فَمَا سَادَ إلاّ دَاخِلٌ فِی عُبُودَتی 7 وَ لَولاَیَ لَمْ یُوجَدُ وُجُودٌ وَ لَمْ یَکُنْ *** شُهُودٌ وَ لَمْ تُعْهَدْ عُهُودٌ بِذِمَّةِ 8 فَلاَ حَیَّ إلاَّ مِنْ حَیَاتِی حَیَاتُهُ *** و طَوْعُ مَرَادِی کُلَّ نَفسٍ مُرِیدَةِ 9 وَلاَ قَآئِلٌ إلاَّ بِلَفْظِی مُحَدِّثٌ *** وَلاَ نَاظِرٌ إلاَّ بِنَاظِرِ مُقْلَتِی 10 تا آنجا که گوید:
تَسبَّبْتُ فِی التَّوحِیدِ حَتَّی وَجَدْتُهُ *** و وَاسِطَةُ الأسْبَابِ إحْدَی أدِلَّتِی 11 وَ وَحَّدْتُ فِی الأسْبَابِ حَتَّی فَقَدْتُهَا *** وَ رَابِطَةُ التَّوْحِیدِ أجْدَی وَسِیلَةِ 12 وَجَرَّدْتُ نَفْسِی عَنْهُمَا فَتَجَرَّدَتْ *** و لَمْ تَکُ یَوْمًا قَطُّ غَیْرَ وَحِیدَةِ 13 وَ غُضْتُ بِحَارَ الْجَمْعِ بَلْ خُضْتُهَا عَلَی انْ *** فِرَادِی فَاسْتَخْرَجْتُ کُلَّ یَتِیمَةِ 14 لأسْمَعَ أفعَالِی بِسَمْعٍ بَصِیرَةِ *** وَ أشْهَدَ أقْوَالِی بِعَیْنٍ صَحِیحَةِ 15 - . *** این بیت، ششصد و سى و یکمین بیت از تائیّه کبرى است.
