
امام شناسی ج5
جلد پنجم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «حقیقت ولایت و رابطۀ آن با توحید» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • تحقیق معنای لغوی و اصطلاحی «ولایت» و اقسام آن از «ولایت تکوینی و تشریعی» • پیمودن طریق ولایت مبتنی بر چشمپوشی از همه چیز جز خداست • عارفان حق، ذات خداوند را عبادت میکنند • انسان کامل متحقّق به ولایت مطلقۀ خداست • ولایت عین توحید بوده و برای قوامِ عالَم ضروری است • ولایت ولیّ خدا همچون صورت و نقشِ ولایت کلیۀ الهیه است • لقاء امام زمان علیهالسلام را برای «کشف ولایت» و «لقاء خدا» باید خواست • مهم معرفت به حقیقت امام زمان علیهالسلام است نه تشرّف به حضور مادیِ ایشان • انحرفات عقیدتی فرقۀ وهابیت در توحید • انحرفات طائفۀ شیخیه در قائل شدن به وجودِ استقلالی برای امام • تفسیر «آیۀ ولایت» و پاسخ به شبهاتِ وارده بر مفاد این آیه
امام شناسی ج5
259روافض، و اگر این آیه دلالت بر امامت او داشت باید در مجلسى به آن استدلال کند، و روافض نمىتوانند بگویند که: از روى تقیّه بیان نکرده است، زیرا مىگویند: در روز شُورى به خبر غدیر و به خبر مباهله احتجاج کرده، و جمیع مناقب و فضایل خود را بر شمرده است، و چون به این آیه تمسّک ننموده است، ما یقین پیدا مىکنیم که این آیه دلالت بر ولایت او ندارد و این گفتار روافض لعنهم الله ساقط است.
پاسخ آنکه أمیرالمؤمنین علیهالسّلام در روز شورى به این آیه احتجاج فرمود، و در برابر سَعْد بن أبی وَقّاص و عُثمان وعَبدالرَّحمن بن عَوْف و طَلحة و زُبَیر آنان را به خدا سوگند داد و فرمود: فَهَلْ فِیکُمْ أحَدٌ آتَی الزَّکَوةَ وَ هُوَ راکِعٌ فَنَزَلَتْ فِیهِ: ﴿إِنَّمَا وَلِيُّكُمُ اللهُ وَ رَسُولُهُ وَالَّذِينَ آمَنُوا الَّذِينَ يُقِيمُونَ الصَّلَوةَ وَ يُؤْتُونَ الزَّكَوةَ وَ هُمْ رَاكِعُونَ﴾ غَیْرِی؟! قَالُوا: لاَ.
«آیا در میان شما کسى هست که در حال رکوع زکات داده باشد، و درباره او این آیه ولایت نازل شده باشد، غیر از من؟! همه گفتند: نه».
و ما این استدلال حضرت را در روز شورى در همین مجلس از بحث، در ضمن روایات وارده در تحت شماره 16 از «غایة المرام» نقل کردیم1.
و نیز از «احتجاج» شیخ طبرسى آوردیم2.
نه تنها در قضیّه شورى بلکه در ابتداى غصب خلافت، حضرت أمیرالمؤمنین علیهالسّلام در ضمن احتجاج خود با أبو بکر، به این آیه ولایت استدلال و احتجاج نمودند، آنجا که فرماید:
أنْشُدُکَ بِاللهِ ألِیَ الْوَلاَیَةُ مِنَ اللهِ مَعَ وَلاَیَةِ رَسُولِ الله صلّی الله علیه و آله و سلّم فِی آیَةِ زَکَوةِ الْخَاتَمِ أمْ لَکَ؟! قَالَ: بَلْ لَکَ.
«تو را به خداوند قسم مىدهم که: آیا با ولایت رسول خدا در آیه زکات انگشترى، ولایت از جانب خدا براى تو است یا براى من؟! ابوبکر گفت: بلکه براى توست».
و ما این استدلال بعد از غَصْب خلافت را در ضمن روایات وارده، در تحت
- . صفحه 239 از همین کتاب از «غایة المرام» از شیخ طوسى در کتاب «امالى».
- . صفحه 244 از همین کتاب از «احتجاج» طبرسى.
