
مطلع انوار ج11
رجالی، پزشکی، اشارات و نکتهها
جلد یازدهم از موسوعۀ گرانسنگ «مطلع انوار» اثر حضرت علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس سرّه، یادداشتها و برداشتهای مؤلف از آثار مختلف، در موضوع «رجال، تراجم، کتابشناسی و برخی مطالب متنوع » میباشد. تتبعات و تحقیقات مندرجه در این مجلد میتواند در نوع خود برای آشنایان به این موضوعات بسیار مفید و مثمر باشد. اهم مباحث این مجلّد: • بخش اول: رجال و تراجم شخصیتها؛ که شاملِ مقدماتی رجالی، بیان برخی اصطلاحات و معرّفی برخی آثار اصلی رجالی، ذکر اسامی اعلام و کنیهها و القاب، و بیان مطالبِ متنوّع رجالی میگردد. • بخش دوم: فهارس و کتابشناسی: که به ذکر مطالب متنوّعی در معرّفی آثارِ مهم، همچون حدیقة الشیعه، مصباحالشریعه، تذکرۀ علامه حلی و نثر طوبای مرحوم شعرانی و امثالها پرداخته شده است. • بخش سوم: مطالب پزشکی؛ که مشتمل بر نقل قولهایی در امور طبابت؛ اعم از مسائل پیشگیری و درمان، خواص و فواید برخی خوراکیها، و ذکر روایاتی در این موضوع، میباشد. • در بخش چهارم و پنجم به ذکر طرائف و لطائف، و ذکر اشارات و نکتههایی در موضوعات سیاسی و تاریخی و اجتماعی و بیان لغزشهای برخی آثار علماء، و دیگر مطالب متنوع پرداختهاند.
مطلع انوار ج11
98علیه السّلام، و تمّمه محمّد بن جعفر المراغی من علماء الإمامیّة، شیخ النّجاشی، و سمّاه کتاب الإمامة، و استدرک ما أغفله الخلیل و یعرف بکتاب الخلیلی؛ کما فی فهرست النّجاشی، ذکره فی ترجمة أستاذه محمّد بن جعفر المراغی.»
خلیل میگوید: «علّت تفرّدِ امیرالمؤمنین علیه السّلام، افضلیّت و اعلمیّت و ازهدیّت اوست؛ و النّاس إلی أشباههم أمیَل»
[تأسیس الشّیعة لعلوم الإسلام] صفحة 62:
«و من المنقول عنه فی الاستدلال علیٰ تقدُّم علیّ علیه السّلام فی الإمامة قولُه: ”استغنائه عن الکلّ و احتیاج الکلّ إلیه، دلیلٌ أنّه إمام الکلّ.“
و سأله أبوزید الأنصاری: ”لِمَ هجر النّاس علیًّا و قربُه من رسول الله قربُه، و موضعُه من الإسلام موضعُه، و عِناؤه فی الإسلام عناؤه؟“
فقال الخلیل: ”بَهَرَ والله نورُه أنوارَهم، و غلبهم علیٰ صفوِ کلِّ منهل! و النّاس إلی أشکالهم أمیل. أما سمعتَ الأوّل حیث یقول:
کلُّ شَکلٍ لِشَکله ألِفٌ *** أما تَرَی الفیلَ یَألفُ الفیلا“ أخرجه الشّیخ الصّدوق، محمّد بن علیّ بابویه القمیّ فی أمالیه مسندًا، و أسند عن یونس بن حبیب الضَّبیّ النّحویّ، قال:
قلت للخلیل بن أحمد: أُرید أن أسألک عن مسألة، فتکتمها علَیَّ.
فقال: قولک هذا یدلّ علی أنّ الجواب أغلظ من السّؤال، فتکتمه أیضاً.
قلت: نعم، أیّام حیاتک! قال: سل!
قلت: ما بال أصحاب رسول الله صلّی الله علیه و سلّم؛ کأنّهم کلّهم بنو أُمٍّ واحدةٍ، و علیّ بن أبیطالب کأنّه ابن علّة؟
قال: إنّ علیًّا علیه السّلام تقدَّمهم إسلامًا، و فاقهم علمًا، و بذّهم شرفًا، و
