
مطلع انوار ج11
رجالی، پزشکی، اشارات و نکتهها
جلد یازدهم از موسوعۀ گرانسنگ «مطلع انوار» اثر حضرت علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس سرّه، یادداشتها و برداشتهای مؤلف از آثار مختلف، در موضوع «رجال، تراجم، کتابشناسی و برخی مطالب متنوع » میباشد. تتبعات و تحقیقات مندرجه در این مجلد میتواند در نوع خود برای آشنایان به این موضوعات بسیار مفید و مثمر باشد. اهم مباحث این مجلّد: • بخش اول: رجال و تراجم شخصیتها؛ که شاملِ مقدماتی رجالی، بیان برخی اصطلاحات و معرّفی برخی آثار اصلی رجالی، ذکر اسامی اعلام و کنیهها و القاب، و بیان مطالبِ متنوّع رجالی میگردد. • بخش دوم: فهارس و کتابشناسی: که به ذکر مطالب متنوّعی در معرّفی آثارِ مهم، همچون حدیقة الشیعه، مصباحالشریعه، تذکرۀ علامه حلی و نثر طوبای مرحوم شعرانی و امثالها پرداخته شده است. • بخش سوم: مطالب پزشکی؛ که مشتمل بر نقل قولهایی در امور طبابت؛ اعم از مسائل پیشگیری و درمان، خواص و فواید برخی خوراکیها، و ذکر روایاتی در این موضوع، میباشد. • در بخش چهارم و پنجم به ذکر طرائف و لطائف، و ذکر اشارات و نکتههایی در موضوعات سیاسی و تاریخی و اجتماعی و بیان لغزشهای برخی آثار علماء، و دیگر مطالب متنوع پرداختهاند.
مطلع انوار ج11
40حاکم، تابعین را به پانزده صنف تقسیم نموده است
[السنّة قبل التّدوین] صفحة 484:
«و عدد التّابعین یفوق الحصر؛ لأنّ کلّ من رأیٰ صحابیًّا کان من التّابعین، و قد تُوفّی رسول الله صلّی الله علیه [و آله] و سلّم عن نیِّفٍ و مائةِ ألف من الصّحابة، رحلوا إلی مختلف البُلدان، و انتشروا فی جمیع الآفاق، و رآهم ألوف الأتباع.
و لرجال الحدیث اهتمامٌ کبیر بمعرفة الصّحابة و التّابعین؛ لأنّ بهما یعرَف المرسلُ و المتّصل من الأخبار.
ثمّ إنّ التّابعین طبقات جعلها الحاکم خمسَ عشرة طبقةً، آخرهم من لقِی أنس بن مالک من أهل البصرة، و من لقِی عبدالله بن أبیأوفی من أهل الکوفة، و من لقِی السّائب بن یزید من أهل المدینة، و من لقِی عبدالله بن الحارث بن جزء من أهل مصر، و من لقِی أباأُمامة الباهلی من أهل الشّام؛1 و ذکر الحاکم غیر هؤلاء فی بعض البلدان الأخری.2»3
معانی مختلف برای صحابی رسول اکرم صلّی الله علیه و آله بودن
[السنّة قبل التّدوین] صفحة 388:
«قال ابنالصَّلاح: ”بلغنا عن أبیالمظفّر السَّمعانیّ المروزیّ أنّه قال:
أصحاب الحدیث یطلقون اسمَ الصَّحابة علی کلِّ من رویٰ عنه حدیثًا أو کلمةً، و یتوسّعون حتّی یعدّون من رآه رؤیةً من الصّحابة؛ و هذا لشرف منزلة النبیّ صلّی الله علیه [و آله] و سلّم أعطوا کلَّ من رآه حکمَ الصّحابة.“4
- . اُنظر معرفة علوم الحدیث، ص 42؛ فتح المغیث، ج 4، ص 53؛ تدریب الرّاوی، ص 417.
- . اُنظر معرفة علوم الحدیث، ص 43.
- . جنگ 23، ص 278.
- . مقدّمة ابنالصّلاح، ص 118؛ فتح المغیث، ج 4، ص 30 و 31.
