
مطلع انوار ج11
رجالی، پزشکی، اشارات و نکتهها
جلد یازدهم از موسوعۀ گرانسنگ «مطلع انوار» اثر حضرت علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس سرّه، یادداشتها و برداشتهای مؤلف از آثار مختلف، در موضوع «رجال، تراجم، کتابشناسی و برخی مطالب متنوع » میباشد. تتبعات و تحقیقات مندرجه در این مجلد میتواند در نوع خود برای آشنایان به این موضوعات بسیار مفید و مثمر باشد. اهم مباحث این مجلّد: • بخش اول: رجال و تراجم شخصیتها؛ که شاملِ مقدماتی رجالی، بیان برخی اصطلاحات و معرّفی برخی آثار اصلی رجالی، ذکر اسامی اعلام و کنیهها و القاب، و بیان مطالبِ متنوّع رجالی میگردد. • بخش دوم: فهارس و کتابشناسی: که به ذکر مطالب متنوّعی در معرّفی آثارِ مهم، همچون حدیقة الشیعه، مصباحالشریعه، تذکرۀ علامه حلی و نثر طوبای مرحوم شعرانی و امثالها پرداخته شده است. • بخش سوم: مطالب پزشکی؛ که مشتمل بر نقل قولهایی در امور طبابت؛ اعم از مسائل پیشگیری و درمان، خواص و فواید برخی خوراکیها، و ذکر روایاتی در این موضوع، میباشد. • در بخش چهارم و پنجم به ذکر طرائف و لطائف، و ذکر اشارات و نکتههایی در موضوعات سیاسی و تاریخی و اجتماعی و بیان لغزشهای برخی آثار علماء، و دیگر مطالب متنوع پرداختهاند.
مطلع انوار ج11
198له فی علم الأخلاق کتابه المعروف المُسمّیٰ بالآداب الدینیّة للخزانة المعینیّة العَلیّة، صنّفه لمعینالدّین أبینصر أحمد بن الفضل بن محمود، سلطان عصره؛ و هو کتاب جلیلٌ لم یتّفق جمع مثله لمن تقدّمه من العلماء. و له أیضًا نثر اللّئالیّ من حِکَم أمیرالمؤمنین، علیّ بن أبیطالب علیه السّلام، و غیر ذلک.
و قد ذکرتُ فی بغیة الوعاة فی طبقات مشایخ الإجازات، و هو من الشّیوخ المجمع علی جلالته و فضله و ثقته، کما نصّ علیٰ ذلک العلّامة المجلسیّ فی مقدّمات البحار.»1
الفضل بن دُکَین
[المراجعات] صفحة 89:
«73. الفضل بن دُکَیْن: و اسم دُکین: عمرو بن حمّاد بن زهیر الملّائیّ الکوفیّ، یعرَف بأبینعیم، شیخُ البخاری فی صحیحه، عدّه من رجال الشّیعة جماعة من جهابذة العلماء کابنقتیبة فی المعارف؛ و ذکره الذهبیّ فی میزانه فقال: ”الفضل بن دکین، أبونعیم، حافظ حجّة؛ إلّا أنّه یتشیّع.“ و نقَل أنّ ابنالجنید الختلی قال:
سمعت ابنمعین یقول: کان أبونعیم إذا ذکَر إنسانًا فقال: ”هو جیّدٌ“ و أثنیٰ علیه، فهو شیعیٌّ؛ و إذا قال: ”فلانٌ کان مرجئًا“، فاعلم أنّه صاحب سُنّة لا بأس به.
قال الذّهبی: ”هذا القول دالّ علی أنّ یحیَی بن معین کان یمیل إلی الإرجاء.“
قلت: و دالّ أیضًا علی أنّه کان یری الفضل شیعیًّا جلدًا.»2و3
- . جنگ 24، ص 360.
- . المراجعات، ص 209.
- . جنگ 20، ص 56.
