مطلع انوار ج11
رجالی، پزشکی، اشارات و نکتهها
جلد یازدهم از موسوعۀ گرانسنگ «مطلع انوار» اثر حضرت علامه آیة‌الله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس سرّه، یادداشتها و برداشت‌‌های مؤلف از آثار مختلف، در موضوع «رجال، تراجم، کتاب‌شناسی و برخی مطالب متنوع » می‌باشد. تتبعات و تحقیقات مندرجه در این مجلد می‌تواند در نوع خود برای آشنایان به این موضوعات بسیار مفید و مثمر باشد. اهم مباحث این مجلّد: • بخش اول: رجال و تراجم شخصیت‌ها؛ که شاملِ مقدماتی رجالی، بیان برخی اصطلاحات و معرّفی برخی آثار اصلی رجالی، ذکر اسامی اعلام و کنیه‌ها و القاب، و بیان مطالبِ متنوّع رجالی می‌گردد. • بخش دوم: فهارس و کتاب‌شناسی: که به ذکر مطالب متنوّعی در معرّفی آثارِ مهم، همچون حدیقة الشیعه، مصباح‌الشریعه، تذکرۀ علامه حلی و نثر طوبای مرحوم شعرانی و امثالها پرداخته شده است. • بخش سوم: مطالب پزشکی؛ که مشتمل بر نقل قولهایی در امور طبابت؛ اعم از مسائل پیشگیری و درمان، خواص و فواید برخی خوراکی‌ها، و ذکر روایاتی در این موضوع، می‌باشد. • در بخش چهارم و پنجم به ذکر طرائف و لطائف، و ذکر اشارات و نکته‌‌هایی در موضوعات سیاسی و تاریخی و اجتماعی و بیان لغزشهای برخی آثار علماء، و دیگر مطالب متنوع پرداخته‌اند.
مطلع انوار ج11
196... 1
سوء استفادۀ دولت‌مردان، از بزرگان و علمای اهل اطّلاع (ت)
دیدگاه مولانا در مقام فرق بین شاهنامه و قرآن (ت)
فَرَزدَق و قصیده او
در شرح نهج البلاغۀ ابن‌أبی‌الحدید، جلد 10، صفحۀ 20 دربارۀ فرزدق مطلبی آورده است؛ و محدّث قمی در الکنیٰ و الألقاب، جلد 3، صفحۀ 17 به بعد؛ و در هدیّة الأحباب، صفحۀ 211، ترجمۀ او و میمیّۀ او را ذکر کرده است؛ و مامقانی
- [ادامه تعلیقه صفحه قبل] اهل اطّلاع، توانسته‌اند در مسیر تعدّی و اجحاف و ظلم به رعیت، به استمرار حیات و بقای ننگین خود، جامۀ عمل بپوشانند؛ و این علمای سوء، توجیه کنندۀ مسیر باطل و غرور گردند و با ابزار و وسایل و دلایل علمی به تحقّق اهداف شوم و منویّات شهوانی آنان کمک و مساعدت نمایند.
در اینجاست که مولانا در مقام فرق بین شاهنامه و قرآن گوید:
شاهنامه یا کلیله پیش تو ** هم‌چنان باشد که قرآن از عُتُوّ
فرق آنگه باشد از حقّ و مجاز ** که کند کحل عنایت چشم باز
ورنه پِشک و مُشک پیش اخشمی ** هر دو یکسانند چون نبود شمی9
1) قابل ذکر است که ابوریحان بیرونی در رابطه با شدّت علاقه‌اش به زبان عربی، کلام لطیفی را بیان می‌کند، که در مجموعه آثار شهید مطهری، ج 14، ص 479 این‌گونه نقل شده است:
«... زبان عربی را بهترین زبان‌ها برای مسائل علمی می‌داند و علاقۀ خاصّی به این زبان نشان می‌دهد؛ می‌گوید: ”اگر مرا به عربی ناسزا گویند بیشتر دوست دارم از اینکه به برخی زبان‌های دیگر مرا بستایند.“» (محقّق)
2) جهت اطّلاع بر اهداف استعمار در مبارزه با فرهنگ عربّیت و قرآن، رجوع شود به نور ملکوت قرآن، ج 4، ص 142.
3) سوره یوسف (12) آیه 2.
4) سوره شعراء (26) آیه 195.
5) جهت اطّلاع بر جهان‌شمول بودن اعجاز عربیّت قرآن، رجوع شود به نور ملکوت قرآن، ج 4، ص 87؛ تفسیر المیزان، ج 1، ص 59.
6) فارسی بخوانیم، سال چهارم ابتدایی، درس دوّم: باغچۀ اطفال.
7) قابل ذکر است که به لطف و توفیق الهی، این سخنان ارزشمند تحت عنوان سالک آگاه به زیور طبع آراسته گردیده است. (محقّق)
8) الحکمة المتعالیة فی الأسفار العقلیة الأربعة، ج 2، ص 334.
9) مثنوی معنوی، دفتر چهارم.
- [ادامه تعلیقه صفحه قبل] اهل اطّلاع، توانسته‌اند در مسیر تعدّی و اجحاف و ظلم به رعیت، به استمرار حیات و بقای ننگین خود، جامۀ عمل بپوشانند؛ و این علمای سوء، توجیه کنندۀ مسیر باطل و غرور گردند و با ابزار و وسایل و دلایل علمی به تحقّق اهداف شوم و منویّات شهوانی آنان کمک و مساعدت نمایند.