جلد هفتم از موسوعۀ گرانسنگ «مطلع انوار» اثر حضرت علامه آیة‌الله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس سرّه، یادداشتها و برداشت‌‌های مؤلف از آثار مختلف، در موضوعِ «فقه و اصول» می‌باشد که گردآوری چنین مباحثی در کنار هم که برخی مزیّن به تحقیقاتِ عمیق مرحوم مؤلّف و مرحوم معلّق است، برای اهل علم و فضل شکافندۀ افقی جدیدی در مبانی فقهی و اصولی خواهد بود. مهم‌ترین مباحث این مجلّد: • کیفیت تطهیر اشیاء و لوازم بیمارستان، وجه شهادت به ولایت در اذان و اقامه، عدم جواز فتک و ترور، مباحثی در باب ولایت و حکومت • رسائلی پیرامونِ حرمت غناء، حرمت بازی با شطرنج، حرمت ربا، جواز حق التألیف، عدم جواز قضاوت زنان، استحباب اکیدِ مهرالسنة، جواز طواف به دور قبور اهل بیت علیهم‌السلام • مباحثی در فقه اهل سنت و نقد و بررسی آن. • مباحثی در اصول فقه و قواعد فقهیه؛ همچون بررسی احادیث «مَنْ بَلَغ»، و بررسی «حدیث رفع»؛ و دیگر مطالب متنوّع فقهی و اصولی. • و همچنین برگزیده برخی کتب فقهی و اصولی.
مطلع انوار ج7
38السلام بحسب الظاهر، و عدم إمکان الوصول إلی قائمهم عجّل الله فرجه الشریف.
وأمّا فی زمان الحضور فالاجتهاد لم یحتج إلی هذه المقدّمات، بل کلّ من أخذ الحکم من النبیّ أو أحد الأئمّة علیهم السّلام کان مجتهدًا؛ أی محصَّلًا للحکم الشرعیّ و الحجّة الفعلیّة القطعیّة.
و علی هذا یمکن أن یُقال: إنّ المقلِّدین السائلین عن فتاوی مقلَّدیهم یکونون مجتهدین أیضًا؛ لأنّ طریق تحصیل العلم بالحکم فی حقّهم إنّما هو هذا.1
راجع به وجوب تعلّم أحکام
قَولُه صلّی الله علیه و آله و سلّم فی مَن غَسَّلَ مَجدورًا أصابَتهُ جَنابَةٌ، فکُزَّ2 فماتَ: «قَتَلوهُ، قَتَلَهُم اللَهُ! ألّا سَألوا؟ ألّا یَمَّموهُ؟!»3
و فی تفسیر قوله تعالی: ﴿فَلِلَّهِ ٱلۡحُجَّةُ ٱلۡبَٰلِغَةُ﴾،4 من أنّه یُقالُ للعبد یومَ القیامة: «هَل عَلِمتَ؟» فإن قالَ: نعم! قیلَ لَه: «فهَلّا عَمِلتَ؟» و إن قالَ: لا! قیلَ لَه: «هَلّا تَعَلَّمتَ حَتّی تَعمَلَ؟»5و6
- جنگ ١١، ص ١.
- لسان العرب: «کُزَّ الرجلُ: زُکِمَ.»
- عبارت مذکور منقول از فرائد الأصول، ج ٢، ص ٤١٢ می‌باشد که برگرفته از دو روایت است: الکافی، ج ٣، ص ٦٨، ح ٤ و ٥.
- سوره الأنعام (٦) آیه ١٤٩.
- الأمالی، شیخ مفید، ص ٢٢٧، ح ٦؛ الأمالی، شیخ طوسی، ص ٩، ح ١٠؛ بحار الأنوار، ج ٧، ص ٢٨٥، ح ١، با قدری اختلاف.
- جنگ ٣، ص ٨١.