
امام شناسی ج4
جلد چهارم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «وراثت در ولایت» و «فضایل امیرالمؤمنین علیهالسلام» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • امام وارث جنبههای روحی و علمیِ پیامبران، و وارث همۀ علوم قرآن است • امیرالمؤمنین وارث جمیع کمالاتِ پیامبر اکرم به جز نبوّت میباشد • امیرالمؤمنین وجود باقیۀ رسول خدا است • ابتلائات و امتحانات عجیب امیرالمؤمنین علیهالسلام • نقش امام تنها حفظ نظام اجتماع نیست، بلکه حفظ ربط تکوینی بین خدا و خلق است • هیچگاه زمین از حجّت خدا خالی نیست • مقصود از «عالم به کتاب» در آیۀ قرآن، امیرالمؤمنین علیهالسلام است • مراد از «هادی» در آیۀ «لکلِ قومٍ هادٍ» امیرالمؤمنین علیهالسلام است
امام شناسی ج4
71سَيِّئَاتُهُ ـ وَ هُوَ فِی الجَنَّة ـ فَقُلْتُ: وَ المُقْتَصِدُ؟ قَالَ: العَابِدُ لِلّهِ فِی بَيْتِهِ حَتَّی يَأْتِيهُ اليَقِينُ. فَقُلْتُ: السَّابِقُ بِالْخَيْرَاتِ؟ قَالَ: مَن شَهَرَ سَيْفَهُ وَ دَعا إلَی سَبِيلِ رَبِّهِ1
«أبوحمزه گوید: نزد حضرت امام زین العابدین علیه السّلام نشسته بودم كه دو مرد از اهل عراق وارد شدند و عرض كردند: ای فرزند رسول خدا آمدهایم تا معنی بعضی از آیات قرآن را برای ما بیان بفرمائی. حضرت فرمود: چیست آن آیات؟ عرض كردند: قول خدای تعالی: ﴿ثُمَّ أَوْرَثْنَا الْكِتابَ الَّذِينَ اصْطَفَيْنا﴾. حضرت فرمودند: اهل عراق برگزیدگان را كه وارث كتاب هستند چه كسانی میدانند؟ عرض كردند: آنها میگویند: درباره امّت محمّد صلّی اللَه علیه و آله و سلّم نازل شده است. حضرت فرمود: بنابراین همه امّت در بهشتند؟! ابوحمزه گوید: من از بین آنها سؤال كردم: ای فرزند رسول خدا پس درباره كه نازل شده است؟ حضرت سه مرتبه فرمود: سوگند به خدا درباره ما اهل بیت نازل شده است. عرض كردم: پس ما را مطّلع فرما كه در میان شما ظالم به نفس خود كیست؟ حضرت فرمود: آن كسی كه كارهای نیك و بد او مساوی باشد، و او در بهشت است. عرض كردم: مقصد و میانه رو كیست؟ فرمود: كسی كه در خانه خود عبادت خدا را به جای آورد تا یقین به او برسد. عرض كردم: سابق به خیرات كیست؟ فرمود: كسی كه شمشیر خود را برهنه كند و مردم را به راه خدا دعوت كند».
و نظیر این استدلال را حضرت امام رضا علیه السّلام به مأمون میكنند كه مراد از وارثین كتاب خصوص عترت رسول خدا هستند، و این مطلب ضمن روایت مفصّلی است كه حضرت رضا در مجلس مأمون از آیات قرآن دوازده مزیّت برای عترت و اهل بیت رسول خدا اثبات میكنند. این روایت را صدوق مفصلًا در «عیون اخبار الرضا» آورده،2 و سیّد بحرانی در «غایة المرام» مقدار مختصری از آن را كه شاهد برای اثبات میراث است ذكر كرده3، و مجلسی از «تفسیر علیّ بن ابراهیم» از أبان بن صَلت مختصر آن را آورده است.4
و مجلسی گوید: سیّد علیّ بن طاووس در كتاب «سَعد السُّعود»
- «شواهد التنزیل» ج ٢ ص ١٠٤.
- «عیون» ص ١٤٩.
- «غایة المرام» ص ٣٥٢، حدیث دهم
- «بحار الانوار» ج ٧ ص ٤٥.
