امام شناسی ج4
جلد چهارم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیة‌الله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «وراثت در ولایت» و «فضایل امیرالمؤمنین علیه‌السلام» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهم‌ترین مباحث مندرج در این مجلّد: • امام وارث جنبه‌های روحی و علمیِ پیامبران، و وارث همۀ علوم قرآن است • امیرالمؤمنین وارث جمیع کمالاتِ پیامبر اکرم به جز نبوّت می‌باشد • امیرالمؤمنین وجود باقیۀ رسول خدا است • ابتلائات و امتحانات عجیب امیرالمؤمنین علیه‌السلام • نقش امام تنها حفظ نظام اجتماع نیست، بلکه حفظ ربط تکوینی بین خدا و خلق است • هیچ‌گاه زمین از حجّت خدا خالی نیست • مقصود از «عالم به کتاب» در آیۀ قرآن، امیرالمؤمنین علیه‌السلام است • مراد از «هادی» در آیۀ «لکلِ قومٍ هادٍ» امیرالمؤمنین علیه‌السلام است
امام شناسی ج4
43محمّد صلوات اللَه علیهم اجمعین.1
سیّد حمیری گوید:
رُدَّتْ عَلَيْهِ الشَّمْسُ لَمَّا فَاتَهُ *** وَقْتُ الصَّلَاة وَ قَدْ دَنَت لِلْمَغْرِبِ حَتَّی تَبَلَّجَ نُورُها فی افُقِهَا *** لِلْعَصْرِ ثُمَّ هَوَتْ هَوَیَّ الْكَوْكَبِ وَ عَلَيْهِ قَدْ رُدَّتْ بِبَابِلَ مَرَّة *** اخری وَ مَا رُدَّتْ لِخَلْقٍ مُعْرَبِ إلّا لِيُوشَعَ أوْ لَهُ مِنْ بَعْدِهِ *** وَ لِرَدِّهَا تَأْوِيلُ امْرٍ مُعْجِبِ.2 «چون وقت نماز أمیرالمؤمنین فوت شد، و خورشید در آستانه غروب قرار گرفت، برای نماز علی بازگشت نمود. به طوری كه نور آن در افق می‌درخشید، و برای نماز عصر علی تلألؤ داشت؛ و سپس مانند ستاره‌ای كه فرو افتد، فرو افتاد. و بار دیگر خورشید در شهر بابل برای علی برگشت؛ و برای احدی از مردم خورشید برنگشته است. مگر اوّلین بار برای یوشع بن نون و پس از آن برای علی؛ و در این بازگشت اسرار امر شگفت آوری است».
و نیز حمیری گوید:
عَلِیُّ عَلَيْهِ رُدَّتِ الشَّمْسُ مَرَّة *** بِطَيْبَة يَوْمَ الوَحْیِ بَعْدَ مُغَيَّب وَ رُدَّتْ لَهُ اخری بِبَابِلَ بَعْدَ *** مَا افَتْ3 وَ تَدَلَّتْ عَيْنُهَا لِغُروبِ4 «علی آن كسی است كه یك بار خورشید برای او برگشت در شهر پاك و پاكیزه (مدینه) در روز وَحْی پس از آنكه در افق پنهان گشته بود.
و یك بار دیگر در بابِل برای او برگشت پس از آنكه سیر خود را در آسمان
- «مناقب ابن شهرآشوب» ج ١، ص ٤٦٠. علّامه امینی در جلد ٣ «الغدیر» از ص ١٢٦ تا ص ١٤٢ راجع به حدیث ردّ شمس و جواب منكرین و بیان روات این حدیث از اعلام علماء بحث كرده و فرموده است كه: بزرگان از اعلام كه این حدیث را روایت كرده‌اند چهل و سه نفرند. هر كس مشروحاً بخواهد مراجعه كند.
و نیز در ج ٣ «الغدیر» ص ٣٩٣ گوید: حدیث ردّ شمس را در بابل برای أمیر المؤمنین علیه السّلام نصر بن مزاحم در كتاب «صفّین» با اسناد خود از عبد خیر آورده است، و عبد خیر، كیفیّت نماز خود را با علی" علیه السّلام" نقل می‌كند كه البتّه با روایت ابن شهرآشوب تفاوت دارد. - «مناقب ابن شهرآشوب» ج ١، ص ٤٦٠.
- «الافا ـ كعصا ـ ابری را گویند كه آبش تمام شده و در آسمان حركت می‌كند و ظاهراً افَتْ از همین مادّه است.
- «مناقب ابن شهرآشوب» ج ١، ص ٤٦٠.
- «مناقب ابن شهرآشوب» ج ١، ص ٤٦٠. علّامه امینی در جلد ٣ «الغدیر» از ص ١٢٦ تا ص ١٤٢ راجع به حدیث ردّ شمس و جواب منكرین و بیان روات این حدیث از اعلام علماء بحث كرده و فرموده است كه: بزرگان از اعلام كه این حدیث را روایت كرده‌اند چهل و سه نفرند. هر كس مشروحاً بخواهد مراجعه كند.