
امام شناسی ج4
جلد چهارم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «وراثت در ولایت» و «فضایل امیرالمؤمنین علیهالسلام» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • امام وارث جنبههای روحی و علمیِ پیامبران، و وارث همۀ علوم قرآن است • امیرالمؤمنین وارث جمیع کمالاتِ پیامبر اکرم به جز نبوّت میباشد • امیرالمؤمنین وجود باقیۀ رسول خدا است • ابتلائات و امتحانات عجیب امیرالمؤمنین علیهالسلام • نقش امام تنها حفظ نظام اجتماع نیست، بلکه حفظ ربط تکوینی بین خدا و خلق است • هیچگاه زمین از حجّت خدا خالی نیست • مقصود از «عالم به کتاب» در آیۀ قرآن، امیرالمؤمنین علیهالسلام است • مراد از «هادی» در آیۀ «لکلِ قومٍ هادٍ» امیرالمؤمنین علیهالسلام است
امام شناسی ج4
204مراد از هادی علی است، امروز هادی كیست؟ عبد الرحیم میگوید: من مدّتی سكوت طولانی نمودم و سپس سر خود را بالا نموده عرض كردم: فدایت شوم آیه مزبور درباره شماست و آنرا یك یك از پدران شما به ارث بردند تا نوبت به شما رسیده است؛ فدایت شوم امروز هادی و راهنمای امّت شما هستید.
حضرت فرمود: راست گفتی ای عبد الرحیم، قرآن كریم هیچ گاه نمیمیرد و آیه قرآن همیشه زنده است و نمیمیرد. اگر آیهای از قرآن اختصاص به گروهی مخصوص داشته باشد و آنها بمیرند قرآن مرده است ولیكن قرآن همانطور كه درباره افراد گذشته منطبق و جاری میشده است درباره افراد آینده نیز صادق و منطبق خواهد شد. عبد الرحیم میگوید: من از حضرت صادق علیه السّلام شنیدم كه میفرمود: قرآن همواره زنده و جاودان است و أبداً مرگ ندارد و مانند شب و روز و ماه و خورشید كه پیوسته در حركت و گردشند قرآن نیز دائماً در گردش و جریان است و همانطور كه بسیاری از آیات بر سابقین و اوّلین از ما صادق و منطبق میشده است بر آخرین و لاحقین از ما جاری و صادق خواهد شد».
و محمّد بن یعقوب كلینی در «كافی» با سند خود از أبو بصیر روایت میكند قالَ: قُلتُ لابِيعَبداللَهِ عليه السّلام: ﴿إِنَّما أَنْتَ مُنْذِرٌ وَ لِكُلِّ قَوْمٍ هادٍ﴾ فقالَ: رَسُولُ اللَهِ المُنذِرُ وَ عَلِیٌّ الهادی. يا ابا مُحَمَّدٍ هَل مِن هادٍ اليَومَ؟ قُلتَ: بَلی جُعِلْتُ فِداكَ مَا زالَ مِنكُم هادٍ بَعْدَ هادٍ حَتَّی دُفِعَتْ إلَيكَ. فَقالَ: رَحِمَكَ اللَهُ يا ابا مُحَمَّدٍ لَوْ كَانَتْ إذا نَزَلتْ آية علی رَجُلٍ ثُمَّ ماتَ ذَلِكَ الرَّجُلُ ماتَتِالاية مات الكِتابُ، وَ لَكِنَّهُ حَیٌّ يَجری فَيَمَن بَقِیَ كَما جَرَی فِيمَن مَضی1.
«أبو بصیر گوید: خدمت حضرت صادق علیه السّلام عرض كردم: تفسیر آیه ﴿إِنَّما أَنْتَ مُنْذِرٌ وَ لِكُلِّ قَوْمٍ هادٍ﴾ چیست؟ حضرت فرمود: مراد از منذر رسول خداست و مراد از هادی علی است. حضرت فرمود: ای أبا محمّد آیا در امروز نیز راهنما و راهبری هست؟ گفتم: فدایت شوم همیشه در میان شما خاندان راهنما و راهبری پس از راهنما بوده است تا این زمان كه منصب رهبری به شما محوّل شده است. حضرت فرمود: ای ابا محمّد خدا را تو را رحمت كند راست گفتی، اگر آیهای از قرآن در شأن مردی بخصوص
- «اصول كافی» ج ١، ص ١٩٢، و در «تفسیر برهان» ج ١، ص ٥١٨ و در «غایة المرام» ص ٢٣٥ حدیث سوّم مكرّر آورده است.
