
امام شناسی ج3
جلد سوم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «شناخت هویّت شیعه» و «تفسیر آیۀ تطهیر» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • لزوم متابعت از اعلم • اگر امام را نشناسیم به مرگ جاهلیت مردهایم • معنای حقیقیِ مرگ جاهلی • شأن نزول آیه «خَیرُ البریّة» امیرالمؤمنین علیهالسلام است • تشیّع یک فرقۀ خاص از اسلام نیست؛ بلکه حقیقت اسلام است • اتحاد معنوی میانِ ارواح مؤمنین و ائمۀ معصومین علیهمالسلام • صفات و نشانههای شیعه • احوال سنّیهای مستضعف و عاقبت آنها • تفسیر «آیۀ تطهیر» و پاسخ به شبهاتِ وارده پیرامونِ این آیه • سیرۀ شیخین ملاک عمل نیست و توضیحی پیرامون بدعتهای عمر
امام شناسی ج3
209الْحَياةَ الدُّنْيا وَ زِينَتَها فَتَعالَيْنَ أُمَتِّعْكُنَّ وَ أُسَرِّحْكُنَّ سَراحاً جَمِيلًا* وَ إِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ اللَه وَ رَسُولَهُ وَ الدَّارَ الْآخِرَةَ فَإِنَّ اللَه أَعَدَّ لِلْمُحْسِناتِ مِنْكُنَّ أَجْراً عَظِيماً* يا نِساءَ النَّبِيِّ مَنْ يَأْتِ مِنْكُنَّ بِفاحِشَةٍ مُبَيِّنَةٍ يُضاعَفْ لَهَا الْعَذابُ ضِعْفَيْنِ وَ كانَ ذلِكَ عَلَي اللَه يَسِيراً* وَ مَنْ يَقْنُتْ مِنْكُنَّ لِلَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ تَعْمَلْ صالِحاً نُؤْتِها أَجْرَها مَرَّتَيْنِ وَ أَعْتَدْنا لَها رِزْقاً كَرِيماً* يا نِساءَ النَّبِيِّ لَسْتُنَّ كَأَحَدٍ مِنَ النِّساءِ إِنِ اتَّقَيْتُنَّ فَلا تَخْضَعْنَ بِالْقَوْلِ فَيَطْمَعَ الَّذِي فِي قَلْبِهِ مَرَضٌ وَ قُلْنَ قَوْلًا مَعْرُوفاً* وَ قَرْنَ فِي بُيُوتِكُنَّ وَ لا تَبَرَّجْنَ تَبَرُّجَ الْجاهِلِيَّةِ الْأُولي وَ أَقِمْنَ الصَّلاةَ وَ آتِينَ الزَّكاةَ وَ أَطِعْنَ اللَه وَ رَسُولَهُ إِنَّما يُرِيدُ اللَه لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَ يُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيراً وَ اذْكُرْنَ ما يُتْلي فِي بُيُوتِكُنَّ مِنْ آياتِ اللَه وَ الْحِكْمَةِ إِنَّ اللَه كانَ لَطِيفاً خَبِيراً﴾1.
امّا روایات آنکه، سیوطی در تفسیر خود و ابن حجر هیتمی گفتهاند که: این قول به ابن عبّاس نسبت داده شده است2.
سیوطی گوید: ابن ابی حاتم و ابن عساکر از عِکْرَمَة از ابن عبّاس روایت کردهاند که او گفته است: ﴿إنَّما يُريد اللَهُ لِيُذهِبَ عَنكُم الرِّجسَ أهلَ البَيْتِ﴾ دربارۀ زنان پیغمبر صلّی اللَه علیه و آله و سلّم نازل شده است. و عِکْرَمَه گفته است: مَن شاء باهَلْتُهُ، إنَّها نَزَلَتْ فی أزْواجِ النَّبیِّ صلّی اللَه علیه و آله و سلّم: «هر کس بخواهد من حاضر هستم با او مباهله کنم که این آیه دربارۀ زنان پیغمبر وارد شده است».
و دیگر آنکه ابن مردویه از طریق سعید بن جبیر از عکرمة از ابن عبّاس روایت کرده است که او گفته: «دربارۀ زنان پیغمبر وارد شده است».
روایت سوّم آنکه ابن جریر و ابن مردویه از عکرمة روایت کردهاند که او در قول خداوند: ﴿إِنَّما يُرِيدُ اللَه لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ﴾ قالَ: لَیْسَ بِالَّذی تَذْهَبُونَ، إنَّما هُوَ نِساءُ النَّبِیُّ صلّی اللَه علیه و آله و سلّم».
عکرمه در این آیۀ تطهیر گفته: «مراد از اهل بیت آن نیست که شما عقیده دارید، مراد زنان پیغمبرند».
روایت چهارم آنکه ابن سعد از عُروَه دربارۀ آیۀ تطهیر روایت کرده است که او گفته: این آیه در اطاق عائشه وارد شده و مراد از اهل بیت، زنهای پیغمبرند3.
- سوره احزاب ٣٣ ـ آیه ٢٨ تا ٣٤.
- «الدّرّ المنثور» ج ٥ ص ١٩٨ و «الصواعق المحرقة» ص ٨٥.
- «الدّرّ المنثور» ج ٥ ص ١٩٨.
