امام شناسی ج3

مردی از بین من و آنها می‌آید و به آن جماعت می‌گوید: بیائید و حاضر شوید. من می‌گویم: به کجا بیایند؟ جواب می‌دهد: سوگند به خدا به سوی آتش. من می‌گویم: به چه علّت؟ جواب می‌گوید: آنها به پشت سر و بر آداب جاهلیّت برگشتند. پس ناگهان جماعت دیگری را بیاورند و همین که من آنها را شناختم مردی از بین من و آنها می‌آید و می‌گوید به آن جماعت که: بیائید و حاضر شوید. من می‌گویم: به کجا بیایند؟ جواب می‌دهد: سوگند به خدا به سوی آتش من می‌گویم: گناهشان چیست؟ جواب گوید: آنها به پشت سر به آداب جاهلیّت برگشتند. سپس حضرت رسول فرماید: همین طور دسته دسته به جهنّم روند تا حدّی که من نیابم کسی را که نجات یابد مگر به اندازه هَمَلَ النَّعَمِ».

 علاّمۀ امینی گوید که: قسطلانی در «شرح صحیح بخاری» ج ٩ ص ٣٢٥ هَمَل را به معنای شتران گم شده یا شتران بدون ساربان معنی نموده است، یعنی نجات یافتگان از اصحاب من کم‌اند مانند کم بودن شتران گمشده و بی‌ساربان‌¹.

 و علاّمۀ طباطبائی در تفسیر خود فرماید: وَ فِی الصَّحیحَیْنِ عَنْ اَبی هُرَیْرَةَ: اِنَّ رَسُولَ اللَهِ صلّی اللَه علیه و آله و سلّم قالَ: یَرِدُ عَلَیَّ یَوْمَ الْقِیامَةِ رَهْطٌ مِنْ أصْحابی (اَوْقالَ: مِنْ اُمَّتی) فَیُحَلَّئُونَ عَنِ الْحَوْضِ، فَأقُولُ: یا رَبِّ اَصْحابی. فَیَقُولُ: لا عِلْمَ لَکَ بِما اَحْدَثُوا بَعْدَکَ. ارْتَدُّوا عَلی اَعْقابِهِمُ الْقَهْقَری فَیُحَلَّئُونَ‌².

 در «صحیح بخاری و مسلم» از ابو هریره از رسول خدا صلّی اللَه علیه و آله و سلّم روایت می‌کند که فرمود: «روز قیامت جماعتی از اصحاب من (یا از امّت من) بر من وارد می‌شوند و آنها را از حوض کوثر دور می‌کنند. من می‌گویم: بار پروردگارا اینان اصحاب من هستند. خداوند تبارک و تعالی خطاب می‌فرماید: تو نمی‌دانی بعد از تو چه حوادثی پیش آورده‌اند، آنها بر پاشنۀ پاهای خود به عقب برگشته بر آداب جاهلیّت به قهقری رجوع کرده‌اند».

 علاّمۀ امینی در جلد سوّم «الغدیر»³ روایات بسیاری از صحاح عامّه در این