
رساله بدیعه
تفسیر آیه: الرِّجالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّساءِ بِما فَضَّلَ اللَّهُ بَعْضَهُمْ عَلى بَعْضٍ وَ بِما أَنْفَقُوا مِنْ أَمْوالِهِمْ
کتاب شریف «رسالۀ بدیعه» از مکتوبات حضرت علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه بوده که در این اثر به شرح و تفسير آيه «الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَي النِّسَاء» مبادرت ورزیده و در آن درسهائي استدلالي پیرامون بحث از «فلسفۀ حقوق زن و مرد»، «معنای تساوی حقوق زن و مرد»، «مسئله قضاوت و حکومت زن»، «حدود شرکت زنان در جهاد» مطرح شده و شواهدی از آیات و روایات و قرائن عقلائیه پیرامون «عدم جواز تصدّي مناصب حكومتی و قضاوت براي زن» و «عدم جواز ورود زنان به مجلس شوریٰ» بيان شده است. اين مجموعه شامل مطالب تفسيري، روائي، فقهي، علمي و اجتماعي بوده و در آنْ بهمناسبت از ولايت فقيه نيز بحث شده است. اين كتاب كه بهزبان عربي تأليف شده بود، نظر به اينكه موضوع آن در نوع خود بديع و مبيِّن اشكالات و توهّمات در باب جهاد و قضاوت و حكومت زن ميباشد ، توسّط چند تن از فضلاء براي استفاده عموم به فارسي ترجمه گرديد. اهمّ مباحث مندرج در این اثر: • اختلاف قوای ظاهری و باطنی زن و مرد • ادلۀ شرعی و فقهی پیرامون موقعیت زن در زمینه جهاد، قضاوت و حکومت • دلالت اجماع و سیرۀ مسلمین، بر عدم جواز مناصب حکومت و قضاوت برای زن • بحث از ولایت بهمناسبتِ بحث از حکومت و قضاوت برای زن • روایات داله بر عدم تصدی مناصب حکومت و قضاوت برای زن • ادلۀ ثبوت ولایت فقیه
رساله بدیعه
80دیگرى هستند»؛ كه دلالت بر این دارد كه اعطاء اجر به عامل مترتّب و موقوف بر عمل است بدون تفاوت در این مقام كه عامل مرد باشد یا زن، كه آنها از جنس واحدى هستند و در این موضوع، جنسیت مردى و زنى مطرح و مورد نظر نخواهد بود.
و در موضوع مورد بحث، آیه دلالت مىكند بر اینكه: قیام به امر (قیمومیت) براى مرد به علّت لیاقت و استحقاق او به این مقام است، و این موضوع او را به جنس برترى از جنس زن بالا نمىبرد، بلكه هر دو طائفه از جنس واحدى هستند.
اما اینكه گفته مىشود: این تعبیر براى ابهام است و اشاره به این دارد كه بعضى از زنان برتر از بسیارى از مردانند، صحیح نیست و پایهاى ندارد.
مضافاً بر اینكه خداوند متعال در آیه سابقه بهنگام نهى زنان درخواست بعضى از برتریهاى مردان در بعضى امور مثل ارث اینطور تعبیر فرموده كه:
﴿وَ لا تَتَمَنَّوْا ما فَضَّلَ اللَّهُ بِهِ بَعْضَكُمْ عَلى بَعْضٍ لِلرِّجالِ نَصِيبٌ مِمَّا اكْتَسَبُوا وَ لِلنِّساءِ نَصِيبٌ مِمَّا اكْتَسَبْنَ وَ سْئَلُوا اللَّهَ مِنْ فَضْلِهِ إِنَّ اللَّهَ كانَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيماً.﴾ (آیه ٣٢ از سوره ٤ نساء)
«از خداوند درخواست برترىهائى را كه به بعضى (مردان) بر بعضى دیگر (زنان) داده شده ننمائید هر كدام از مردان و زنان به همان اندازه بهره دارند كه بكوشند، و همیشه از خداوند طلب فضل و بخشش را بنمائید بدرستیكه او به هر چیزى داناست.»
پس ﴿بَعْضَكُمْ﴾ را بجاى مردان و ﴿بَعْضٍ﴾ را به جاى زنان قرار داده، و مسئله در موضوع بحث ما هم چنین است.
و برابرى و تساوى مرد و زن در مقام جنس و هویت منافاتى با برترى بعضى از زنان در اثر تربیت و به ظهور رسیدن قوا و استعدادات بر بسیارى از مردان ندارد.
نکته ششم: اینكه گفته خداوند: ﴿فَالصَّالِحاتُ قانِتاتٌ» فرع بر مقدّمه آیه واقع
