رساله بدیعه
تفسیر آیه: الرِّجالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّساءِ بِما فَضَّلَ اللَّهُ بَعْضَهُمْ عَلى بَعْضٍ وَ بِما أَنْفَقُوا مِنْ أَمْوالِهِمْ
کتاب شریف «رسالۀ بدیعه» از مکتوبات حضرت علامه آیة‌اللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس‌اللَه‌سرّه بوده که در این اثر به شرح و تفسير آيه «الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَي النِّسَاء» مبادرت ورزیده و در آن درسهائي استدلالي پیرامون بحث از «فلسفۀ حقوق زن و مرد»، «معنای تساوی حقوق زن و مرد»، «مسئله قضاوت و حکومت زن»، «حدود شرکت زنان در جهاد» مطرح شده و شواهدی از آیات و روایات و قرائن عقلائیه پیرامون «عدم جواز تصدّي مناصب حكومتی و قضاوت براي زن» و «عدم جواز ورود زنان به مجلس شوریٰ» بيان شده است. اين مجموعه شامل مطالب تفسيري، روائي، فقهي، علمي و اجتماعي بوده و در آن‌ْ به‌مناسبت از ولايت فقيه نيز بحث شده است. اين كتاب كه به‌زبان عربي تأليف شده بود، نظر به اينكه موضوع آن در نوع خود بديع و مبيِّن اشكالات و توهّمات در باب جهاد و قضاوت و حكومت زن مي‌باشد ، توسّط چند تن از فضلاء براي استفاده عموم به فارسي ترجمه گرديد. اهمّ مباحث مندرج در این اثر: • اختلاف قوای ظاهری و باطنی زن و مرد • ادلۀ شرعی و فقهی پیرامون موقعیت زن در زمینه جهاد، قضاوت و حکومت • دلالت اجماع و سیرۀ مسلمین، بر عدم جواز مناصب حکومت و قضاوت برای زن • بحث از ولایت به‌مناسبتِ بحث از حکومت و قضاوت برای زن • روایات داله بر عدم تصدی مناصب حکومت و قضاوت برای زن • ادلۀ ثبوت ولایت فقیه
رساله بدیعه
213بى اجازه شوهر صحیح نیست».1 و در «كافى» از امام صادق علیه السّلام وارد است: «روزه مستحبّى زن بى اجازه شوهر جائز نیست».2
در «مرآةالعقول» در شرح این كلام گوید: مشهور بلكه متّفقٌ علیه اصحاب این است، كه زن با نهى شوهر روزه مستحبّى نمى‌تواند گرفت. و همچنین مشهور عدم جواز است بدون اجازه».3
در «المیزان» از «درّ المنثور» از عبدالرّزّاق در «المصنّف» و ابن عدّى از جابر نقل میكند كه پیغمبر صلّى الله علیه و آله و سلّم فرمود: «پس از بلوغ دیگر شخص یتیم نخواهد بود. تا اینكه گوید: قسم زن شوهردار منعقد نمى‌شود مگر با اجازه او».4
و این روایات در كتب فقه ورقهاى بسیارى را پر كرده و در تفاسیر و تواریخ و كتب حدیث و سنن و اشباه آن نیز وارد گشته است.
اسلام از خلوت مرد با زن نهى كرده، و از نشستن در جائى كه زن نشسته بوده تا زمانى كه گرماى بدن او در آنجا باقى است نهى فرموده، و نیز از امامت آنها جهت نماز براى مردان جلوگیرى نموده است. و صفهاى جماعت آنان را پشت سر مردان قرار داده و این مطالب از روایات تغییر قبله پیداست.
و به زنان امر كرده كه چشم از نگاه به مردان بپوشند، و در سخن گفتن با مرد صدا نازك نكنند، شاید كه در دلِ مردى كه بیمارى شهوت است طمع در وى پدید آید. و حجاب و ماندن در خانه را براى زنان مقرّر كرد، تا جائى‌كه به نقل شیخ طوسى در «امالى» با اسنادش5 از عبد الله بن حسن و دو عمویش ابراهیم و حسن پسران حسن، از فاطمه دختر امام حسین، از جدّش امیرالمؤمنین علیهم السّلام از پیغمبر اكرم صلّى الله علیه و آله و سلّم نقل شده كه آن
- «من لا يحضره الفقيه» کتاب صيام ج ٤ ص ٨٠ چاپ کتابفروشى صدوق، و «کافى» ج ٤ ص ٨٦.
- «کافى» ج ٤ ص ١٥١ چاپ حيدرى سال ١٣٧٧ هجرى قمرى.
- «مرآةالعقول» ج ٣ ص ٣٣٨ از چاپ سنگى.
- «الميزان» ج ٢ ص ٢٦٩.
- و اين اسناد همان است که خودش گفته است. جماعتى به ما خبر دادند از ابومفضل از ابوعبدالله جعفر بن محمّد بن جعفر حسنى از جدش موسى بن عبدالله از پدرش عبد الله بن حسن تا آخر اسناد.