رساله بدیعه

 و مفهومِ لقب بر فرض اینكه حجّت باشد، دلیل ظاهرى است در نفى قضاوت از زن، و این دلیلى اجتهادى است. و چون حجّیت ندارد، پس دلیل اجتهادى بر نفى قضاوت از زنان نداریم، بلكه دلیل، جریان اصل تعبّدى است.

 بلى كسى‌كه به دلیل اجتهادى، یعنى روایت متمسّك شود، براى عدم جواز قضاوت براى زن، باید به مفهوم لقب متمسّك گردد. و چون لقب حجّیت ندارد، بلكه مفهوم ندارد، تمسّك به آن صحیح نیست.

 ٢ ـ از جمله روایت جابر از امام باقر علیه السّلام كه فرمود: «زن نمى‌تواند متصدّى قضاوت و حكومت شود». و در «مستند» نیز به این روایت استدلال كرده است.¹

 دیگر روایت حمّاد بن عمرو است با دو روایت مرسل دیگر مُطَّلب بن زیاد، و عمرو بن عثمان.²

 و امّا روایت حمّاد: این روایت را صدوق در باب نوادر فقیه آورده كه وصیت پیامبر اكرم صلّى الله علیه و آله و سلّم است به أمیر المؤمنین علیه السّلام. و صدوق به سندش از حمّاد بن عمرو و انس بن محمّد از پدرش، كه تمامى از جعفر بن محمّد از پدرش، از جدّش از علىّ بن أبى طالب علیهم السّلام نقل مى كنند كه آن حضرت از پیغمبر اكرم صلّى الله علیه و آله و سلّم شنید كه فرمود: «اى على تو را وصیت میكنم به امورى و بر آن مواظبت نما، كه تا وقتى بر آن مواظبت كنى در خیر و سعادت خواهى بود. سپس حضرت چند مورد را ذكر فرمودند تا به اینجا رسیدند:

 یا على! بر زنان جمعه و جماعت، اذان و اقامه، عیادت مریض، تشییع جنازه، و هروله بین صفا و مروه، دست كشیدن به حجر الاسود (به هنگام ازدحام كه موجب برخورد بین زن و مرد میگردد)، همچنین تراشیدن موى سر نیست. زن نباید