ولایت فقیه در حکومت اسلام ج4

 معنى‌ أَنَا وَارِثُ‌ نه اینست كه من شخصاً وارثم، بلكه به عنوان ولایت، و به عنوان ولایت فقیه و ولایت إمام و رسول الله، تمام آن أموالى كه بى سرپرست و بدون مالك است باید به بیت المال برسد و قسمت شود؛ و من عهده دار تقسیم و تنظیم آن هستم.

 السُّلْطَانُ وَلِىُّ مَنْ لَا وَلِىَّ لَهُ، و السُّلْطَانُ وَارِثُ مَنْ لَا وَارِثَ لَهُ‌ نیز همین معنى را میرساند كه: بر عهده حاكم است كه نقاط ضعف در میان مردم را ترمیم كند و هر پیرمرد از كار افتاده، أعمّ از مسلمان و ذمّى را دستگیرى نماید. زیرا همینطور كه حكومت إسلام موظّف به نگهدارى و پاسدارى از مسلمانان است، موظّف و متعهّد به نگهدارى أهل ذمّه نیز مى‌باشد.

 اگر بعضى از أفراد أهل ذمّه پیر و از كار افتاده و یا مریض و زمینگیر گشتند، و یا نابینا شدند و از عمل ایستاده و احتیاج به صدقه پیدا كردند، دیگر لازم نیست كه أهل ملّت آنها یعنى خصوص یهودیان و مسیحیان و زرتشتیان به آنها صدقه بدهند، حاكم إسلام صدقه را از ملّت آنها بر مى‌دارد و از بیت المال مسلمین به آنها كمك مى‌كند تا سرحدّى كه خودكفا گردند.

 اگر زنى شوهرش بمیرد و بیوه شود، اگر طفلى پدرش بمیرد و یتیم شود، مراقبت از تمام اینها بر عهده حاكم إسلام است. او بر یك أساس بسیار صحیح و درست و استوار باید به همه اینها رسیدگى كند؛ و این خود چندین وزارتخانه مى‌طلبد.

 و از جمله كتابهایى از كتب سابقین كه در این زمینه نوشته شده و كیفیت پیاده كردن این أحكام را تا سطح پائین بیان كرده است، كتاب‌ «أحکام السّلطانیة» فرّآء و «أحکام السّلطانیة و الولایات الدّینیة» ماوردى است؛ و خوب كیفیت تشكیلات و رسیدگى به این امور را بیان كرده است.

در إسلام محكمه شخصى براى بعضى أفراد نیست، همه در تحت قانون تساوى دارند

 إسلام براى ملّت خود چه مسلمان و چه ذمّى از نقطه نظر حقوق (حقوق واجب) یك رویه و مَمشى را در نظر گرفته است. مثلًا اگر یك فرد ذمّى آمد و از