ولایت فقیه در حکومت اسلام ج4

روایات و نصایح متقنه در مذّمت حبّ جاه و خودپسندى و مدح مردم‌

 همچنین ابن أبى الحدید در شرح همین خطبه گوید: قالَ النَّبِىُّ صَلَّى اللَهُ عَلَیهِ وَ ءَالِهِ: لَا یدْخُلُ الْجَنَّةَ مَنْ کانَ فِى قَلْبِهِ مِثْقَالُ حَبَّةٍ مِنْ کبْرٍ¹ «رسول خدا صلّى الله علیه و آله و سلّم فرمود: در بهشت داخل نمى‌شود آن كسى كه در دلش به اندازه سنگینى یك دانه تكبّر وجود داشته باشد.»

 وَ قَالَ صَلَّى اللَهُ عَلَیهِ وَ ءَالِهِ (وَ سَلَّمَ): لَوْلَا ثَلاثٌ مُهْلِکاتٌ لَصَلُحَ النَّاسُ: شُحٌّ مُطَاعٌ، وَ هَوًى مُتَّبَعٌ، وَ إعْجَابُ الْمَرْء بِنَفْسِهِ‌².

 «رسول خدا صلّى الله علیه و آله و سلّم فرمود: اگر سه چیز نبودند كه اینها مردم را به هلاكت بیفكنند، همه مردم به صلاح در مى‌آمدند: یكى حرص است؛ آن حرصى كه در باطن إنسان است و مُطاع است. یعنى إنسان از آن حرص تبعیت و فرمانبردارى مى‌كند؛ حرصى كه آمر و فرمانده در وجود خود اوست. و یكى هواى نفس است در صورتى كه از او متابعت بشود. و یكى هم اینكه إنسان خودش را بزرگ بپندارد و كارهایش موجب عُجب و شگفت او بشود.»

 نیز مى‌گوید: رسول خدا صلّى الله علیه و آله و سلّم فرمود: احْثُوا فِى وُجُوهِ المَدَّاحِینَ التُّرَابَ.³

 «اگر كسى در برابر شما شروع به مدح و تعریف شما نمود در چهره او خاك بپاشید». وَ كانَ یقالُ: إذا سَمِعْتَ الرَّجُلَ یقولُ فیكَ مِنَ الْخَیرِ ما لَیسَ فیكَ، فَلا تَأْمَنْ أنْ یقولَ فیكَ مِنَ الشَّرِّ ما لَیسَ فیكَ.⁴

 «گفته شده: اگر شنیدى كسى درباره تو چیزهاى خوبى را بگوید كه در تو نیست، إیمن مباش از اینكه درباره تو بگوید چیزهاى بدى را كه در تو نیست».

 وَ كانَ یقالُ: لا یغْلِبَنَّ جَهْلُ غَیرِكَ بِكَ، عِلْمَكَ بِنَفْسِكَ.⁵

 «گفته شده: تو كه از خود و علم خود و نفس خود اطّلاع دارى و مقدار و