
ولایت فقیه در حکومت اسلام ج3
جلد سوم از مجموعۀ «ولایت فقیه در حکومت اسلام» از آثار برجستۀ حضرت علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس سرّه بوده که پیرامون «شرائط ظاهری و باطنی ولیفقیه» با بیانی سلیس و شواهدی متقن، به رشتۀ تحریر درآمده است. اهمّ مطالب مندرج در این مجلّد: • لزوم اَعلَمیتِ مُفتی به کتاب خدا و سنّت رسول خدا و ائمه علیهمالسلام • تحقیقی پیرامون هویّت کتاب «مصباحالشریعه» • در فتوی، علاوه بر اجتهاد در علوم ظاهریه، صفای قلب لازم است • وحدت وجود از راقیترین اسرار آلمحمد علیهمالسلام • بیان احکام از جانب ائمه علیهمالسلام بر اساس ولایت کلیه و احاطۀ نفسانیه بوده است • از شرائط ولایت فقیه «هجرت به دارالإسلام» و «ذکوریت» • حُرمت سکونت و اقامت در بلاد کفر • عدم جواز دخول زنان در مجلس شوریٰ • تعیین ولیّ فقیه به نظر اهل حلّ و عقد است؛ نه اکثریت مردم • اکثریت مردم تابعِ منطق احساساند؛ نه منطق عقل • تفکیک قوای ثلاثه، مبدأش از ارسطو است • در حقوق، عدالت مطلوب است نه تساوی • هیچ مکتبی مانند اسلام حفظ حقوق اقلیّتها را ننموده است • جهاد در هر زمان واجب کفائی است، و باید زیر نظر ولایت فقیه باشد
ولایت فقیه در حکومت اسلام ج3
164لَنْ یفْلِحَ قَوْمٌ أَسْنَدُوا أَمْرَهُمْ إلَى امْرَأةٍ.1 ولیكن در «بحار» از «تحف العقول» لفظ أسْنَدُوا را به أَسْدَوْا آورده است: لَنْ یفْلِحَ قَوْمٌ أَسْدَوْا أَمْرَهُمْ إلَى امْرَأةٍ2 «هرگز رستگار نمىگردند قومى كه امور خود را به زن سپردند.»
ابن أثیر در «نهایه» در مادّه قَیمَ گوید: مَا أَفْلَحَ قَوْمٌ قَیمُهُمُ امْرَأة3
حاج ملّا أحمد نراقى با این عبارت آورده است: لَا یصْلَحُ قَوْمٌ وَلَّتْهُمُ امْرَأةٌ.4
شیخ محمّد حسن صاحب جواهر، در «جواهر» به این عبارت آورده است: لَا یفْلِحُ قَوْمٌ وَلِیتْهُمُ امْرَأةٌ.5
ابن أثیر در تعلیقه «نهایه» از هروى و «لسان العرب» به این عبارت آورده است: مَا أَفْلَحَ قَوْمٌ قَیمَتُهُمُ امْرَأةٌ6.
على أىّ تقدیر، این حدیث، هم مشهور است و هم مستفیض، كه علماء، چه شیعه و چه سنّى، در كتب خود (از تفسیر و تاریخ و سیره) این عبارت را از پیغمبر نقل كردهاند؛ و بزرگان از فقهاء در كتب فقهیه خود آوردهاند؛ و در بسیارى از مواضع بدان استشهاد مىكنند. و در هر جا بحث از ریاست و ولایت به میان مىآید، این روایت، أوّلین روایتى است كه به چشم مىخورد. و به این روایت همه استشهاد مىكنند كه: زن نمىتواند زمامدار أمرى نسبت به جماعتى بشود، بدلیل اینكه پیغمبر چنین فرمود.
بنابراین، شهرت عظیم مُحقَّق كه بالغ است به حدّ إجماع، إیجاب مىكند كه این روایت را جزو روایات مقبوله قرار بدهیم و طبق آن عمل كنیم.
اللَهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ ءَالِ مُحَمَّد
- «تحف العقول» مطبعه حيدرى، ص ٣٥
- «بحار الانوار» طبع حروفى حيدرى، ج ٧٧، ص ١٣٨
- «النّهاية» ج ٤، ص ١٣٥
- «مستند الشّيعة» ج ٢، کتاب القضآء، ص ٥١٩
- «جواهر الکلام» کتاب القضآء، ص ٢، طبع حاج موسى ملفّق
- «النّهاية» ج ٤، ص ١٣٥.
